سەردێر

جەنگی كەشتییەكان

خەڵك-

تا دێت هێرشكردنەسەر كەشتییەكان لە ئاوەكانی رۆژهەڵاتی نێوەڕاست زیاد دەبێت كە لە 2019وە سەریهەڵداوە، ئەمەش بە مەترسی بۆ سەر هاتووچۆی بازرگانی و جموجۆڵی دەریایی دەزانرێت.

حكومەتی ئێران رایگەیاند ئیسرائیل هێرشی كردووەتەسەر كەشتیەكی ئێرانی لە دەریای نێوەڕاست لە ئەم هەفتەیەدا.

ئیسرائیل لای خۆیەوە ئێرانی تۆمەتبار كرد بە هێرشكردنەسەر كەشتییەكی ئیسرائیلی لە كەنداوی عومان پێش 2 حەفتە.

بەپێی راپۆرتی رۆژنامەی جیروزالیم پۆست كە پشتی بە لێدوانی بەرپرسانی ئیسرائیلی و ئەمریكایی و هەرێمی بەستووە، ئیسرائیل بەلای كەمەوە 12 كەشتی كردووەتە ئامانج كە بەرەو سوریا چوون، ئەم هێرشانە لە كۆتاییەكانی 2019وە دەستیانپێكردووە و 3 هێرش لە 2019 بوون و شەش هێرشی دیكەش لە 2020 بوون.

لە ئایاری 2019 چوار كەشتی روبەڕووی هێرشبوونەوە لە نزیك ئاوە هەرێمییەكانی ئیمارات لەكەنداو، دوای 2 مانگ 2 نەوت گوێزەرەوەی دیكە لە كەنداوی عومان كرانە ئامانج، ئەمریكا ئێرانی بە ئەو هێرشە تۆمەتبار كرد.

لە 2019 و 2020 پەرەسەندنە دەریاییەكان بەجۆرێك زیادیان كرد دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی پێشووی ئەمریكا هەڕەشەی نقومكردنی كەشتییە ئێرانییەكانی كرد، ئەمریكا بڕیاری دەست بەسەرداگرتنی كەشتییەكی نەوت گوێزەرەوەی ئێرانی دا كە بەرەو ڤەنزوێلا دەچوو، ئێران هەستا بە دەست بەسەرداگرتنی كەشتییەكی بەریتانی لە 2019 و كەشتیەكی كۆریای باشور لە كانوونی دووهەمی 2021.

ئێران ئامادەیی دەربڕیوە بۆ دەست بەسەرداگرتنی كەشتیی لە حاڵی نەگەڕانەوەی كەشتییەكانیدا و گەیشتنە بنبەست و ستراتیژی ئێران بۆ كەشتییەكان زۆر ئاڵۆزە.

بەپێی ئەو راپۆرتە، ئێران گێچەڵی بە كەشتییە جەنگییەكانی ئەمریكاش كردووە، وێنەی گرتوون بە فڕۆكەی بێ فڕۆكەوان و كەرەستەی بەقاچاخ بردووە بۆ حوسییەكان بۆ یەمەن، توانای دەریایی زیاد كردووە لەگەڵ فڕۆكەی بێفڕۆكەوان و مووشەكەكانی، هاوكات راهێنان و مەشق لەسەر كردنە ئامانجی كەشتییەكان لە دەریادا لە رێی مانۆڕی جەنگییەوە.

ئاماژەی بەوەشكرد ململانێیەكی دەریایی شاراوە هەیە، لە ساڵەكانی رابردوو ئەو ململانێیە بەڕێوەبردراوە، رایگشتی جیهان تەنها بەشێكی كەمی ئەو زانیارییانەی لایە.

لەگەڵ قوڵبوونەوەی ململانێ سیاسی و سەربازییەكان لە ناوچەكەدا كردنە ئامانجی كەشتییە سەربازی و بازرگانییەكانیش سەری هەڵدا، بەڵام بەشێوەیەكە هیچ وڵاتێك بە فەڕمی خۆی ناكاتە خاوەن لە ئەو هێرشانە.

لە ماوەی دوو ساڵی رابردوودا بۆ پارێزگاری لە كەشتییە بازرگانییەكان چەند جار هێزی سەربازی دەریایی جوڵەی پێكراوە بەتایبەت لەكەنداو و گەرووی هورمز.