سەردێر

خاوەن كێڵگە پەلەوەرییەکان گردبوونەوەی ناڕەزاییان ئەنجامدا

خەڵک

 

خاوەن كێڵگە پەلەوەرییەکان لە هەولێر، داوا لەوەزارەتی كشتوكاڵ و حكومەتی هەرێمی كوردستان دەكەن كێشەكانیان چارەسەر بکەن.

سەرلەبەیانی ئەمڕۆ سێ شەممە، خاوەن كێڵگە پەلەوەرییەکان لە پارێزگای هەولێر گردبونەوەو داوایان لەوەزارەتی كشتوكاڵ و حكومەتی هەرێمی كوردستان کرد كێشەی بەرزبونەوەی نرخی مریشك چارەسەر بكەن كە هۆكاری سەرەكی بەزبونەوەی نرخی پێداویستیەكانی بەخێوەكردنی پەلەوەرە.

خاوەن كێڵگەكانی پەلەوەر لە هەولێر وتیان: نرخی پێداویستی و هۆیەکانی بەخێوكردنی پەلەوەر بەرێژەی 35% بەرزبوەتەوە و ئەوەش بۆتە هۆی بەرزبونەوەی نرخی مریشك و کەمبوونەوەی خواست لەسەری.

لە ئێستادا نرخی کیلۆیەک مریشک گەیشتووەتە نزیکەی چوار هەزار دینار و هاوڵاتییان لەتۆڕە کۆمەڵایەتییەکانەوە بانگەشەی نەکڕینی مریشک بۆ ماوەی ١٥ ڕۆژ دەکەن.

بەپێی بەدواداچوونەکانی (خەڵک) لەئێستادا نرخی کیلۆیەک مریشک لەشارەکانی هەرێمی کوردستان لە سێ هەزار و 900 تاکو چوار هەزار دینارە.

مریشک فرۆشێک بۆ (خەڵک)ی ڕوونکردەوە، لەوکاتەوەی نرخی مریشک بەوجۆرە بەرزبۆتەوە، فرۆشمان کەمیکردووە، ئەگەر ئاوا بڕوات مریشکەکانیان مرداردەبنەوە و زیان دەکەن.

لەڕێگەی تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانەوە هەڵمەتی نەکڕینی مریشکی زیندوو بۆ ماوەی پانزە ڕۆژ ڕاگەیەندرا و داوا لەهاوڵاتییان دەکرێت، ئەو ماوەیە مریشک نەکڕن، بۆئەوەی خاوەن کێڵگە پەلەوەرییەکان ناچاربن پێش ئەوەی مریشکەکانیان مردار بێتەوە نرخ دابەزێنن و مریشەکەکانیان بۆ بفرۆشرێت.

پێشتر نازم عەبدوڵا خاوەن پڕۆژەی کێڵگەی پەلەوەری هەندێک هۆکاری دیکەی بۆ (خەڵک) خستەڕوو و ئاماژەی بەئەوەدا، بەهای دینار لەبەرامبەر دۆلار دابەزیوە، هەموو پێداویستییەکانیش بەدۆلار دەکڕن و نرخیشیان گران بووە، لەکاتێکدا بەدینار مریشک دەخەنە بازاڕەوە.

زیاتر ڕوونیکردوە، ئەو گۆڕانکارییانە وایکرد زیاتر لە 15 ملیار دینار زیان بەر خاوەن پڕۆژەکان بکەوێت، بۆیە دواتر خاوەن پڕۆژەکان لەزیانێکی لەوجۆرە ترسان و لەسەدا 60بۆ 70ی خاوەن پڕۆژەکان جوجکیان نەکردەوە ناو کێڵگەکانیان، بۆیە ئێستا ڕێژەی مریشک کەمە.

ئەوەشی خستەڕوو، سێ مانگ پێش ئێستا نرخی جوجکێک 35 سەنت بوو، بەڵام ئێستا بە 80 سەنتە و دەستیشناکەوێت، چونکە ئەوانەی جوجکیش بەرهەدێنن، بەهەمانشێوە لەترسی زیان بەرهەمیان کەمکردەوە.

ئاماژەی بەئەوەشدا، نرخی تۆنێک عەلەف پێشتر بە 430 بۆ 440 دۆلار بوو، ئێستا بەرزبۆتەوە بۆ 480 تا 490 دۆلار، هەروەها ڤیتامینات و غاز و گاز و پێداویستییەکانی دیکەش گرانبوون.

هەر بەپێی بەدواداچوونەکان، تێچووی هەر مریشکێک لەکێڵگە پەلەوەرییەکان دوو هەزار و 250دینارە، لەکێڵگە پەلەوەرییەکانیش لەسەروو 3 هەزار و 250 دینار بە مریشک فرۆشەکان دەفرۆشرێت.