ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

تەندروستی

چەند نیشانەیەکی گرنگ لە پیاواندا کە بەڵگەیە لەسەر ئەوەی زۆر کەسێکی پاک و خاوێنە

خێزان

گرنگیدان به‌ پاك و خاوێنی جه‌سته‌ گرنگیه‌كی زۆری هه‌یه‌، ئه‌م خاڵانه‌ی خواره‌وه‌ ده‌ری ده‌خات كه‌ تا چه‌ندێك پیاوێك گرنگی به‌ پاك و خاوێنی خۆی ده‌دات یاخود نا:

– پێست: گرنگیدان به‌ پێست به‌و پێیه‌ی به‌شی زۆری جه‌سته‌ پێكده‌هێنێت زۆر گرنگه‌، چونكه‌ گه‌ر پاك و خاوێنیه‌كه‌ی ڕانه‌گریت ئه‌وا به‌هۆی به‌كتریاكانه‌وه‌ بۆن و خوران دروستده‌بێت، ئه‌نجامدانی گه‌رماوێكی گه‌رم به‌و سابونه‌وه‌ كه‌ گونجاوه‌ بۆت چاره‌سه‌ره‌.

– قاچه‌كان: جۆری مانه‌وه‌ی قاچه‌كان و تێكنه‌چونی به‌هۆی به‌كتریاكانه‌وه‌ به‌ڵگه‌یه‌كی دیكه‌یه‌ له‌سه‌ر پاك و خاوێنی پیاوان، پێویسته گرنگی به‌ گۆڕنی گۆره‌ویه‌كانت بده‌یت و هه‌وڵبده‌یت پێڵاوی گونجاویش له‌پێ بكه‌یت كه‌ بواری گه‌یاندنی هه‌وا به‌ قاچه‌كانت بدات.

– ده‌ست و په‌نجه‌كان: شۆردنی ده‌سته‌كانت زۆر گرنگه‌ به‌تایبه‌تیش له‌ پاش چونه‌ ته‌والێت، به‌پێی تویژینه‌وه‌یه‌ك ته‌نها 77%ی پیاوان پاش ته‌والێت ده‌ستیان ده‌شۆن له‌ كاتێكدا ئه‌و رێژه‌یه‌ له‌ ژناندا 93%یه‌.

– بن باڵ: گرنگیدان به‌ بن باڵه‌كان و ڕاگرتنی به‌ پاك و خاوێنی زۆر گرنگه‌، چونكه‌ گه‌ر وانه‌بێت ئه‌وا بۆن دروستده‌كات، ده‌توانیت رۆژانه‌ له‌ كاتی خۆ شۆریندا ئه‌م به‌شه‌ی جه‌سته‌ش به‌ ئاو سابون بشۆیت.

– ده‌م و ددان: پاك ڕاگرتنی ده‌م و ددانه‌كانیش گرنگیه‌كی زۆری هه‌یه‌، به‌و پێیه‌ی له‌ زه‌ردبون و دروستكردنی بۆن ده‌تپارێزێت و پێویسته‌ رۆژانه‌ بیشۆیت.

– گوێچكه‌كان: زۆر گرنگه‌ كه‌ پاك و خاوێنی گویچكه‌ت بپارێزیت، به‌ڵام تا ده‌توانیت چلكه‌ی گوێ پاكه‌ره‌وه‌ به‌كار مه‌هێنه‌و له‌ جیاتی ئه‌وه‌ ته‌نها به‌ ئاو بیشۆ یاخود زه‌یتی لێبده‌.

– قژ: پاك ڕاگرتنی قژ گرنگیه‌كی زۆری هه‌یه‌ و به‌پێی توێژینه‌وه‌ زانستیه‌كان پێویسته‌ له‌ هه‌فته‌یه‌كدا 2 بۆ 3 جار بیشۆیت، كه‌ ئه‌وه‌ش بۆ رێگری له‌ كرێش و پاك ڕاگرتنی گرنگه‌.

– پشت: به‌هۆی ئه‌وه‌ی شتنی ئاسان نییه‌ زۆرێك له‌ پیاوان شۆردنی پشتیان پشتگوێ ده‌خه‌ن له‌ كاتێكدا ئه‌وه‌ هه‌ڵه‌یه‌و پێویسته‌ گرنگی به‌ شتنی پشتت بده‌یت، چونكه‌ گه‌ر وانه‌بێت زیپكه‌و پیسی زیاتری تێدا كۆده‌بێته‌وه‌.

– روخسار: شۆردنی روخسار به‌شێوازێكی رۆژانه‌و گرنگیدان به‌ پاك و خاوێنیه‌كه‌ی گرنگیه‌كی زۆری هه‌یه‌، هه‌ر بۆیه‌ پێویسته‌ رۆژانه‌ گرنگی پێبده‌یت.

– لوت: به‌پێی توێژینه‌وه‌كان یه‌كێك له‌ هۆكاره‌كانی پرخه‌ كردن پاك ڕانه‌گرتنی لوته‌، هه‌ر بۆیه‌ گرنگه‌ كه‌ به‌رده‌وام لوتمان پاكبكه‌ینه‌وه‌و موزی زیاده‌ی لێ لابده‌ین.

تەندروستی

٥ نیشانە کە دەیسەلمێنێت ڕیجیمەکەت خەریکە دەبێتە هۆی مەترسی بۆت!

خێزان

زۆرکەس بۆ دابەزاندنی کێشی جەستەی بڕیاری ڕێجیم دەدات، بەڵام هەندێک ڕێجیم مەترسیدارە بۆ جەستە، ئەمەی خوارەوە کۆمەڵێک نیشانەیە کە دەیسەلمێنێت ڕیجیمەکەت خەریکە دەبێتە هۆی مەترسی بۆت:

 

– توشی کێشەی ناهاوسەنگی هۆڕمۆنەکان بویت و سوڕی مانگانەت تێک چووە

– شتت زوو لەبیردەچێتەوە و مێشکت باش کارناکات

 

– قاچەکانت لاوازبووە و ئازارری هەیە

– حەزت بۆ خواردن نەماوە و هەناسەت قورسە

– سکت دێشێت و هەواکردنت زۆرە

 

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

تەندروستی

گروپی خوێنەکەتمان پێ بڵێ، تا پێت بڵیین پێویستە چی بخۆیت؟

خێزان
لێكۆڵینه‌وه‌ نوێیه‌كان ده‌ریانخستووه‌ كه‌ گروپی خوێن په‌یوه‌ندییه‌كی زۆری له‌گه‌ڵ ته‌ندروستی هه‌یه‌. بۆ نموونه‌ له‌ هه‌ندێك له‌ گروپه‌ خوێنه‌كاندا مه‌ترسی توشبوون به‌ نه‌خۆشییه‌كانی دڵ و ده‌مارو گرفته‌كانی زه‌ین زۆرتره‌، له‌ كاتێكدا گروپی خوێنی O له‌ به‌رامبه‌ر توشبوون به‌ شێرپه‌نجه‌دا پارێزراوتره‌. ئەمانەی خوارەوە کۆمەڵێک ڕێنمایی گرنگن بە پێی گروپی خوێنتان.

 

-جۆری خوێنی A خواردنی دانەوێڵەی و سەوزەکان پێشنیار دەکرێت لەگەڵ ڕیجیمی سەوزەمەنی پێشنیار کراوە لە حاڵەتی ڕیجیم کردندا، هەروەها گرنگە ئەو خواردنانەی دەیخۆن پێکهاتەی نوێ و ئەندامی بن.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

-جۆری خوێنی B دەتوانن بە هەمەجۆری خۆراکەکان لەگەڵ خواردندا بڕۆن، وەکوو گەنمەشامی و سپییەمەنییەکان و تەماتە، و فستق کە دەبێتە هۆی کێش دابەزاندن. گرنگە زۆر خۆیان بپارێزن لە گۆشتی مریشک و جێگرەوەکانی وەکو گۆشتی کەروێشک و بزن و بەرخ بکەنە جێگرەوەی.

 

-جۆری AB تێکەڵەیەکە لە خوێنی ئەی و بی، گەدەیان ڕێژەیەکی کەمی ئەسیدی تێدایە خواردنی هێلکە و خواردنە دەریاییەکانی هەروەها ئەو خواردنانەشی کە گەڵایان سەوزە.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

-جۆری O پێویستە خواردنە گۆشتییەکانیان کوالێتی بەرز بێت، لەگەڵ خواردنی ماسی و سەوزەوات و میوەکان یەکێکی دیکەیە لە پێشنیارەکانمان.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

تەندروستی

٧ ڕێگایی سەلمێندراو کە ڕێگرە لە تووشبوون بە زەهایمەر

خێزان

نەخۆشی زەهایمەر و لە بیرچونەوە زیاتر توشی ئەو کەسانە دەبێت کە ژیانێکی تەندرووستیان نەبووە، ئەمەی خوارەوە چەند ڕێگایەکە بۆ ڕێگری لە تووشبوون بە زەهایمەر:

 

– کۆنتڕۆڵی پەستانە دەروونیەکانت بکە، لە ڕێگەی نوێژ و پەرستش یان وەرزشی یۆگا

– بەڕێژەی پێویست و  تەندرووست بخەوە

– بەردەوامبە لە فێربونی شتی نوێ، بۆنموونە زمانی نوێ، چونکە توێژینەوەکان سەلماندوویانە ئەو کەسانەی مێشکیان زیاتر بەکاردێنن کەمتر تووشی ئەم نەخۆشیە دەبن

– خواردنی تەندرووست بخۆ

– کەسێکی کۆمەڵایەتی بە و تێکەڵی خەڵک ببە

– بەشێوەیەکی بەردەوام وەرزش بکە و لێی دامەبڕێ

 

– واز لە جگەرە کێشان بهێنە، چونکە ٨٠٪ی ئەوانەی جگەرەکێشن لە پاش تەمەنی ٦٥ ساڵ ئەگەری توشبوون بە  زەهایمەریان هەیە

 

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان