ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

ئابوری

ئابوریی عیراق گەشەی کردووە و دراوی وڵاتیش جێگیرە

خەڵک-

راوێژکاری ئابوریی سەرۆکایەتیی وەزیرانی عیراق ئاماژە بەوە دەکات، لە ئێستادا ئابوریی عیراق پشتبەستووە بە ھاتنە ناوەوەی بڕێکی باش لە دراوی قورس و بەم دواییەش داھاتەکان کەمێک زیادەیان تۆمار کردووە، ئەوەش کاری لە باشکردنی دۆخی ئابوریی عیراق کردووە.

مەزھەر محەممەد ساڵح، راوێژکاری ئابوریی سەرۆکایەتیی وەزیرانی عیراق بۆ ئاژانسی ئەنبائی کوێتی دەڵێت: بەم دواییە یەدەکی دراوی قورسی عیراقی بەرزبوونەوەی بەرچاوی بەخۆیەوە دیوە، لە پاش کۆتایی شەڕی داعش یەدەکی عیراق تەنھا ٤١ ملیار دۆلار بوو، ئێستا بەرزبۆتەوە بۆ ٥٨ ملیار دۆلار کە بەشی ھاوردەی تەواوەتی ١٥ مانگی عیراق دەکات، لە کاتێکدا ستانداردی جیھانی تەنھا ٣ مانگە.

ئەوەشی ڕاگەیاندووە: بەھۆی گرتنە بەری سیاسەتێکی واقیعانەش لە لایەن بانکی ناوەندییەوە، بە پێچەوانەی ئەو وڵاتانەی قەیرانی ئابورییان ھەیە، دراوی عیراقی جێگیرە و پێشبینییەکانیش بۆ ئەوە بەم شێوەی ئێستا بمێنێتەوە.

ئابوری

ئێران لە دابەزینی بەهای تمەن قازانجێكی گەورە دەكات

خەڵك- بەشی هەواڵ
شارەزایەكی بواری ئابووری ئێرانی ئاشكرای دەكات، كە ئێران خۆی بە مەبەست ڕێگەی داوە بەهای تمەن دابەزێت و دەشڵێت: “ئێران بەو دۆلارەی هەیەتی لەكاتی دابەزینی تمەن، توانیویانە تمەنێكی زۆر بكڕنەوە و پارەیەكی زۆریان دەستكەوتووە”.

میهرداد عیمادی، ئابووریناسی ئێران ‌و سەرۆكی بەشی لێكۆڵینەوەی مەترسیەكانی نەوت لە دامەزراوەی ڕاوێژكاری (بیتا ماتریكس) لە لەندەن بە (ڕۆیتەرز)ی ڕاگەیاندوە، ئێران خۆی بە مەبەست ڕێگەی داوە لەماوەكانی ڕابردووی ئەمساڵدا بەهای تمەن دابەزێت، چونكە توانیویانە بەو دۆلارەی لە فرۆشتنی نەوت دەستیان دەكەوێت، تمەنی پێ بكڕنەوە.

ڕاشیگەیاندووە، كاتێك نرخی تمەن زۆر دابەزیووە‌ و 100 دۆلار گەیشتۆتە ملیۆنێك ‌و 900 هەزار تمەن، ئێران بە پارەی فرۆشتنی نەوت تمەنێكی زۆری كڕیوەتەوە و بەمەش پارەیەكی زۆریان دەستكەوتووە ‌و وەكو سەرمایە داویانە بە بانكە حكومیەكان‌ و سندوقی خانەنشینی، بۆیە لە ئێستادا بەهای تمەنیان گەڕاندۆتەوە بۆ ئەو ئاستەی خۆیان بە باشی دەزانن.

ئەو ئابووریناسە ئاماژەی بەوەشكردووە، هەرچەندە نرخی تمەن بەرزبۆتەوە، بەڵام ئەو دراوە لەساڵی 2019دا بەهۆی نرخی نەوت ‌و كاریگەری سزاكانی ئەمریكاوە، ڕووبەڕووی فشاری زیاتر دەبێتەوە.

لە مانگی ئەیلولی ڕابردووەوە ئەمریكا گەڕاندنەوەی سزاكانی بۆ سەر ئێران ڕاگەیاند و ڕێكەوتننامە ئەتۆمیەكەی هەڵوەشاندەوە و لە 5ی مانگی ڕابردووشەوە بەشی دووەمی سزاكانی بەسەر ئەو وڵاتەدا سەپاندەوە، كە بە “سزا قورسەكان” ناسراوە و خرایە سەر كەرتی نەوت و دراو و بانكی ئێران و بەهۆیەوە بەهای تمەن بەشێوەیەكی بەرچاو شكا و بەهای 100 دۆلار تا ملیۆنێك و 900 هەزار تمەن بەرزبووەوە.

ئیبراهیم غەفور، خاوەنی نووسینگەی نەشوان لە بازاڕی دۆلارەكەی سلێمانی بۆ (خەڵك) ئاماژەی بەوەكرد، كە هۆكاری سەرلەنوێ‌ بەرزبوونەوەی بەهای تمەن بۆ ئەوە دەگەڕێتەوە، كە حكومەت و بانكی ناوەندی ئێران بەردەوام ئاڵتون دەفرۆشێت و بەوەش جۆرێك لە دڵنیایی بۆ ئەو دراوە دروست كردووە و نەیهێشتووە زیاتر دابەزێت.

ئاماژەی بۆ ئەوەشكرد، كە ئەمڕۆ بەهای 100 دۆلار بە ملیۆنێك تمەن ئاڵوگۆڕی پێوەكراوە و بەراورد بە ماوەی ڕابردوو بەهاكەی بەرزبۆتەوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

ئابوری

بەهۆی سەری ساڵەوە مووچە پێش دەكەوێت؟
وەزارەتی دارایی ڕوونكردنەوە لەسەر خشتەی مووچەی فەرمانبەران دەدات

خەڵك – بەشی هەواڵ
سەرچاوەیەكی باڵا لە وەزارەتی دارایی و ئابووری حكومەتی هەرێم ڕایدەگەیەنێت، ناوەڕاستی هەفتەی داهاتوو 317 ملیار دینارەكەی بەغدا دەگاتە هەرێم، وەك حەوت مانگی پێشوو مووچە بە هەمان خشتە دابەشدەكرێت و 27ی مانگ كۆتایی بەدابەشكردن دێت.

سەرچاوەیەكی باڵا لە وەزارەتی دارایی و ئابووری حكومەتی هەرێم تایبەت بە (خەڵك)ی ڕاگەیاند، دابەشكردنی مووچە بەردەوامە و وەك حەوت مانگی پێشوو هەموو 30 ڕۆژ جارێك مووچە دەدرێتە فەرمانبەران.

سەبارەت بە ئەگەری پێشخستنی مووچە بەهۆی سەری ساڵەوە ئەو سەرچاوەیە وتیشی، “ناوەڕاستی هەفتەی داهاتوو بڕی 317 ملیار دینارەكەی عیراق دەگاتە هەرێم و تا 27ی مانگ تەواوی مووچەخۆران مووچەكانیان وەردەگرن، هیچ گۆڕانكارییەكیش بەسەر لیستەكەدا نەهاتووە”.

ڕاشیگەیاند، ئەگەر لیستی مووچەی وەزارەتێك ئامادە نەبێت یان ڕۆژی پشووی بكەوێتە بەر، ئەگەرنا وادەی مووچە بۆ هەر وەزارەتێك وەك مانگەكانی پێشوو دەبێت.

ئاشكراشی كرد، سبەینێ‌ یەك شەممە 16-12-2018 مووچەی وەزارەتی كار و كاروباری كۆمەڵایەتی و كەمئەندامان و وەزارەتی داد خەرجدەكرێت.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

ئابوری

بەرپرسێكی حكومەتی هەرێم: بێكاری بۆتە هۆی سەرهەڵدانی كاری نایاسایی

خەڵك-یەحیا حبیب

دیاردەی گۆشتفرۆشی لە نزیك ڕێگا سەرەكیەكانی هاتووچۆ لە سنوری قەزای شارەزوور بەردەوامی هەیە، كە لە ڕوی تەندروستی و یاساییەوە ڕێگە پێنەدراوە، بەڕێوبەری ناحیەی وارماوا ئاشكرای دەكات، “بێكاری ئەوەی دروست كردووە و وێڕای ئەوەی، كە زەرەرێكی زۆریان لە ڕوی مادیەوە پێدەگات، بەڵام بەردەوامن لە سەری”.

كامەران عەبدوڵا، بەڕێوبەری ناحیەی وارماوا لە قەزای شارەزوور لە لێدوانێكیدا بە (خەڵك)ی ڕاگەیاند، “بەداخەوە قەسابەكانی سەر ڕێگاكان بەردەوامی هەیە، بەردەوام لیژنەكانمان دەردەكەین بۆ ئەو شوێنانە و ئەو كەسانەی، كە ئەو كارە دەكەن دەست بەسەر دەكرێن و ئەو گۆشتەی پێیانە لە ناوی دەبەین، دواتر بەڵێننامەیان پێ پڕدەكەینەوە، كە جارێكی تر دووبارەی نەكەنەوە و لە ئەگەری دووبارە بوونەوەی دەدرێنە دادگا”.

وتیشی، “بەداخەوە چونكە بێكاری دەردێكی كوشندەیە ئەم هاوڵاتیانەش لە تاو بێكاری ئەم كارە دەكەن وێڕای ئەوەی ئێمە دەستگیریان دەكەین و زەرەرێكی زۆریش دەكەن، بەڵام هەر بەردەوامن لە ئەنجامدانی كاری گۆشتفرۆشی لەسەر ڕێگاكان، كە ناتەندروست و نایاساییە”.

ئاماژەی بەوەشكرد، “بەڵام دەبێت هاوڵاتیان ئەوەندە هۆشیاریان هەبێت، كە ئەو گۆشتانەی لە قەراغی ڕێگاكانن نەیكڕن، چونكە ئەوشوێنە نەگونجاوە و زۆربەی ئەو ئاژەڵانەی سەر دەبڕدرێن ئاژەڵی نا تەندروستن”.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە
کام لەم وەزارەتانەی کابینەی ٨ لە ئاست خزمەتکردن بە هاولاتیان جێدەستی دیار بووە؟
  • وه‌زارەتی كشتوكاڵ و سەرچاوەکانی ئاو 84%, 32
    32 84%
    32 - 84% هەموو دەنگەکان
  • وه‌زارەتی دارایی و ئابووری 8%, 3
    3 8%
    3 - 8% هەموو دەنگەکان
  • وه‌زارەتی بازرگانی و پیشه‌سازی 8%, 3
    3 8%
    3 - 8% هەموو دەنگەکان

کوردستان

دوایین