ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

عێراق

سەرۆك كۆمار و سەرۆكی ئەنجوومەنی باڵای دادوەری كۆبوونەوە

خەڵك- بەشی هەواڵ
سەرۆك كۆماری عیراق پێشوازی لە سەرۆكی ئەنجوومەنی باڵای دادوەری دەكات و جەخت دەكەنەوە لە، سزادانی ئەو كەسانەی دەستیان بردووە بۆ موڵكی گشتی.

بەپێی ڕاگەیەنراوێكی سەرۆكایەتی كۆماری عیراق، د. بەرهەم ساڵح، ئەمڕۆ سێ شەممە ٢٠٢٠/٩/٢٢ لە كۆشكی سەلام لە بەغدا پێشوازیكرد لە دادوەر فایەق زێدان، سەرۆكی ئەنجومەنی باڵای دادوەری.

لە دیدارەكەدا گفتوگۆكرا لەبارەی ڕۆڵی سەربەخۆیی دادگاكانی عیراق، بۆ چەسپاندنی دادپەروەری و جێبەجێكردنی یاسا و یەكلاكردنەوەی دوسێكانی گەندەڵی و سزادانی ئەو كەسانەی دەستیان بردووە بۆ موڵكی گشتی و لێپێچینەوە لە ھەموو ئەو كەسانەی تاوانی جۆراو جۆریان ئەنجامداوە.

جەختكرایەوە لەگرنگی ئەنجامدانی هەڵبژاردنەكانی داهاتوو و پێویستی فەراهەمكردنی تەواوی پێداویستی یاسایی و لۆجستییەكان لەسەر بنەمای پاكی و بێگەردی و رێگریكردن لە ساختەكاری و فرتوفێڵ، بەجۆرێك ھەڵبژاردنەكانی داھاتوو نوێنەرایەتی ڕاستەقینەی خەڵك بكات، دوور لە گوشار و كاریگەری لەسەر گۆڕینی ئەنجامی ھەڵبژاردنەكان.

سەرۆك كۆمار جەختیكردەوە لەسەر پێویستی هاریكاری نێوان سەرۆكایەتی كۆمار و ئەنجوومەنی باڵای دادوەری لە ئامادەكردنی یاسا و ڕێساكان، تاوەكو ببێتە مایەی جێبەجێكردنی دادپەروەری و ھێنانەدی مافەكان و بەهێزكردنی سەروەری دەوڵەت لە سەپاندنی یاسا و دەستەبەركردنی ئاسایش و ئارامی بۆ هاووڵاتیان.

عێراق

سیاسەتمەدارێكی شیعە بۆ (خەڵك): جەنگی ئەهلی لە عیراقدا ڕوونادات

خەڵك- ئیدریس جەبار
سیاسەتمەدارێكی شیعە، ڕەتیدەكاتەوە لە عیراقدا جەنگی ئەهلی دروست ببێت و پێیوایە،لەگەڵ بوونی مەرجەعیەتی باڵای ئاینی لە نەجەف و مەرجەكانی تر لە وڵاتدا، دوورە جەنگی ئەهلی لەنێوان شیعە- شیعەدا دروست ببێت.

حەبیب تەرفی سیاسەتمەداریی شیعە و پەرلەمانتاری پێشووی ئەنجومەنی باڵای ئیسلامی لە عیراق، لە لێدوانێكی تایبەت بە (خەڵك) ڕایگەیاند:”لەبەر ئەوەی مەرجەعە ئاینییەكان بونییان هەیە و ڕەوت و هاوسەنگی كاریی سیاسی و كۆمەڵایەتی ڕادەگرن، لە عیراقدا ترسە ئەوە لەئارادانییە جەنگی ئەهلی لەنێوان لایەنە شیعەكاندا دروست ببێت”.

ماوەیەكە موقتەدا سەدر ڕابەری ڕەوتی سەدر و سەركردەكانی ڕەوتەكەی، هۆشداریی دەدەن لە بوونی “پیلانێك” بۆ بەرپاكردنی جەنگی ئەهلی لەنێوان شیعە- شیعە لە عیراق، و پێیانوایە پیلانی بەرپاكردنی ئەو جەنگە لەلایەن “لایەنە دەرەكی و نێوخۆییەكانەوە داڕێژراوە”.

حەبیب تەرفی دەڵێت:”هەندێك هیواخوازن ببینن جەنگێكی قورس لەنێوان شیعە و شیعەدا دروستبووە، بەڵام ئەمە ڕووینەداوە و ڕوونادات، ئەوانەش كە باس لەو بابەتە دەكەن پێیاندەڵێین، ئەوە ڕوونادات، چونكە پرسی شیعە و مەزهەب و یەكگرتوویی نێوخۆ، دڵنیاكەریی هەیە كە مەرجەعیەتی باڵای ئاینییە”.

بە وتەی ئەو سیاسەتمەدار شیعەیە:”مەرج نییە هەموو كەس ڕێز لەوە بگرێت كە لە نەجەف هەیە و لە نەجەف ڕوودەدات، بەڵام كاتێك مەترسییەكە دروست دەبێت، ئەوانەی گومانیان هەیە بۆیان دەردەكەوێت كە گرنگی نەجەف لە چیدایە”.

هەر لەو چوارچێوەیەدا،حاكم زاملی سەركردە لە ڕەتی سەدر لە لێدوانێكی رۆژنامەوانیدا ڕایگەیاندبوو:”هەندێك لایەنی سیاسی ناوخۆیی و دەرەكی هەن، هەوڵ بۆ نانەوەی ئاژاوە دەدەن لە وڵات و دەیانەوێت عیراق بەرەو جەنگی شیعە- شیعە یان جەنگی ئەهلی ببەن، بەڵام بوونی مەرجەعیەتی ئاینی، هەموو ئەو پیلانانە پوچەڵدەكاتەوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

عێراق

ڕێژەی چاكبوونەوە لە كۆرۆنا 85%ی تێپەڕاند

خەڵك- بەشی هەواڵ
وەزیری تەندروستی عیراق ئاشكرای دەكات، كە ڕێژەی چاكبوونەوەی تووشبووانی كۆرۆنا گەیشتۆتە 85% و ڕێژەی مردنیش بۆ 2.4% دابەزیوە، بەڵام تا ئێستا ڤایرۆسەكە مەترسی گەورەی هەیە لەسەر وڵات و هۆشداریش دەدات لە زیادبوونی تووشبووان بە چوونە ناو وەرزی زستان.

حەسەن تەمیمی، وەزیری تەندروستی عیراق لە لێدوانێكی بۆ كەناڵی (العیراقیە)ی فەرمی ڕایگەیاند، كە وەزارەتەكەیان پێداویستی تەواوی دابین كردووە بۆ چارەسەری نەخۆشانی كۆرۆنا، بەڵام ئەمە مانای ئەوە نییە خۆپارێزی پشتگوێ‌ بخرێت.

وەزیری تەندروستی داوا لە هاووڵاتیان دەكات، “پابەند بن بە ڕێكارەكانی تەندروستی و لیژنەی باڵای تەندروستی و سەلامەتی نیشتمانی بەتایبەتیش لە چێشتخانە و مۆڵەكان”.

ئاماژەی بەوەشكردووە، كە پەتای كۆرۆنا تا ئێستا مەترسی گەورەی هەیە لەسەر جییهان و عیراق و تا ئێستا ڕێژەی چاكبوونەوە لە پەتاكە گەیشتۆتە 85% و ڕێژەی مردنیش بۆ 2.4% دابەزیوە.

وەزیری تەندروستی عیراق هۆشداریشی داوە لە زیادبوونی ڕێژەی تووشبوون بە كۆرۆنا لەگەڵ چوونە ناو وەرزی زستان ئەگەر هاوولاتیان پابەندی ڕێكاری خۆپارێزی نەبن و وتیشی، “لەگەڵ ڕێكخراوی تەندروستی جیهانی لە هەماهەنگی بەردەوامداین بۆ دانانی پلانی پێویست بۆ ڕۆژانی داهاتوو تاوەكو ئامادەكاری تەواو بكرێت بۆ ئەگەری زیادبوونی ژمارەی تووشبووان”.

ئەمە لەكاتێكدایە، كە وەزارەتی تەندروستی لە ڕاگەیەنراوێكدا ئاماژەی بەوەكردبوو، كە ڤایرۆسی كۆرۆنا لەژێر كۆنتڕۆڵدایە و ڕێژەی چاكبوونەوە لەسەر ئاستی جیهان لە باشترین حاڵدایە و جەختیشی كردەوە، كە تا ئێستا هیچ ڤاكسینێك بۆ ڤایرۆسەكە نییە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

عێراق

سلێمانی بەرزترین ژمارەی مردنی بە كۆرۆنا لە عیراقدا تۆماركرد

خەڵك- بەشی هەواڵ
وەزارەتی تەندروستی عیراق ئاشكرای دەكات، 3920 حاڵەتی نوێی تووشبوون بە ڤایرۆسی كۆرۆنا تۆماركراوە و 2602 كەسیش چاكبوونەتەوە و 49 كەسیش گیانیان لەدەستداوە، كە زۆرترین ژمارەی لە سلێمانیە.

وەزارەتی تەندروستی عیراق لە بەیاننامەیەكدا ئاماژەی بەوەكردووە، كە لە 24 كاتژمێری ڕابردوودا 20 هەزار و 760 پشكنینی تایبەت بە كۆرۆنا ئەنجام دراوە و دەركەوتووە 3920 كەس تووشی ڤایرۆسی كۆرۆنا بوون و ئەنجامەكانیان پۆزەتیڤ بوون.

ئاشكراشی كردووە، كە زۆرینەی تووشبووەكان لە بەغدا بوون، هەروەها لە سلێمانی 260 و هەولێر 305 و دهۆك 445 حاڵەت تۆماركراوە.

ڕوونیشی كردۆتەوە، كە 2602 تووشبوو بە پەتاكە چاكبوونەتەوە، هاوكات 49 كەسیش گیانیان لەدەستداوە.

ڕوونیشی كردۆتەوە، كە بە تەنها لە هەرێمی كوردستان بە كەركوك-یشەوە 28 كەس گیانیان لەدەستداوە، كە زۆرینەیان لە سلێمانی بوون.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان