ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

کوردستان

دیار ئیبراهیم: هاووڵاتییان دەتوانن بەم دوو ڕێکارە ئاسانە خۆیان لە کۆرۆنا بپارێزن

خەڵك – ئارام سەردار
ئەندامێكی لیژنەی باڵای بەرەنگاربوونەوەی كۆرۆنا دەڵێت ئەو ڕێكارانەی بۆ خۆپاراستن لە تووشبوون بە كۆرۆنا پێویستن كارێكی زەحمەت نین، كە گرنگترینیان بەكارهێنانی دەمامك و خۆبەدوورگرتنە لە چوونە نێو قەرەباڵغی.

دکتۆر دیار ئیبراهیم، ئەندامی لیژنەی باڵای بەرەنگاربوونەوەی كۆرۆنا لە وەزارەتی تەندروستی بە(خەڵک)ی ڕاگەیاند، ئەو دۆخەی دەیبینین لە تووشبووانی كۆرۆنا، ڕێژەیەکی نەخوازراوە، سەرچاوەی گواستنەوەی نەخۆشیەکەش لەکەسێکەوە بۆ کەسێکی تر دەبێت، تاکە ڕێگر بۆ بڵاونەبووەشی پابەندبوونی هاوڵاتیان بە ڕێنماییە سادەکانی ڕێکخراوی تەندروستییە کە لەلایەن وەزارەتیشەوە پشتڕاست کراوەتەوە و بڵاوکراونەتەوە.

دەشڵێت، زیادبوونی ژمارەی تووشبووان چاوەڕوانکراوبوو، چونکە تێکەڵاویەکی زۆر دروست بووە بەشێک لەهاوڵاتیانیش بابەتی كۆرۆنایان لەبیرخۆیان بردۆتەوە، کە هەر کەمتەرخەمیەکیش وادەکات خێراتر ڤایرۆسەکە بڵاوبێتەوە، لەبەر ئەوەی تەنها بەشێکی هاوڵاتیان بڕوایان بەنەخۆشیەکە هەیە و پابەندن، بەڵام بەشێکی زۆریان بڕوایان پێ نیە و پابەندنین ئەمەش وادەکات ژمارەکان زیاتر بێت و گوشار دروست بێت لەسەر نەخۆشخانەکانیش دروست بێت.

ڕوونیشی کردەوە، لەسەرەتای سەرهەڵدانی كۆرۆنا حکومەت و وەزارەتی تەندروستی بەڕوونی ڕایانگەیاند دامەزراوە تەندروستیەکان بەم شێوەیە نین بتوانن ژمارەیەکی زۆر بەرکەوتووان لەخۆبگرن، بوودجەیەکی ئەوتۆش نیە خزمەتی ئەو ڕێژە زۆرە بکەین.

دکتۆر دیار ئیبراهیم ئاماژەی بۆ ئەوەشکرد، ئەوکەسانەی بڕوایان بە كۆرۆنا نیە دەتوانن دۆخی تووشبووان ببینن، چونکە بەدڵنیاییەوە کەسانی نزیکی هەموو کەسێک تووشی كۆرۆنا بووە، نەمانی شوێنیش لە نەخۆشخانەکان و دابینکردنی نەخۆشخانەی تریش ئاماژەیە بۆ زۆری ژمارەی تووشبووان، لەبەر ئەوە هیچ بارگرانی نیە دەمامک ببەستی یان تێکەڵی شوێنی قەرەبالغ نەبیت یاخود لەماڵ نەچینە دەرەوە.

وتیشی، ئێمە لەکۆبوونەوەی خۆمان جەخت لەسەر ئەوەکراوەتە سەنتەر و شوێنی نوێ بکرێتەوە بۆ چارەسەری تووشبووان، بەڵام ئەمە مانای ئەوە نیە ئیمە شوێنمان هەبێت بۆ ژمارەیەکی زۆر، چونکە پێویستیان بە ئامێری تەندروستی دەبێت لەوانەش ئامێری هەناسەدانی دەستکرد کە ڕەنگە ژمارەیەکی زۆرهەبێت، بەڵام بەشی هەموو خەڵکی کوردستان ناکات ئەگەر هەمووان تووشبن، بۆیە داوا لەهەموو لایەک دەکەم لەسەرجەم چین و توێژەکان هاوڵاتیان ئاگادار بکەنەوە لە خۆپاراستنیان، چونکە ئەگەر پابەند نەبن کاریگەری دەبێت لەسەر زیادبوونی ژمارەی تووشبووان.

کوردستان

لایەنەكان لەسەر (مەرجەعی باڵای كوردی) ڕێككەوتن

خەڵك – بەشی هەواڵ

ئەندامێكی دەستەی هاوسەرۆكایەتی پارتی یەكێتی دیموكرات لە سوریا ڕایدەگەیەنێت، لایەنە كوردییەكانی ڕۆژئاوای كوردستان لە قۆناغی دووەمی گفتوگۆكانیاندا ڕێككەوتوون لەسەر دروستكردنی مەرجەعی باڵای سیاسی.

ئاڵدار خەلیل ئەندامی دەستەی هاوسەرۆكایەتی پارتی یەكێتی دیموكرات لە سوریا لە لێدوانێكدا ئاشكرایكرد، لە قۆناغی یەكەمی گفتۆگۆكاندا بۆچوونی سیاسی هاوبەش دروستبووە و بە سەركەوتووی ئەنجامدرا، قۆناغی دووەمیش لە سێ خال پێكدێت، كە بریتین لە دروستكردنی مەرجەعی باڵای سیاسی و دۆخی خۆبەڕێوەبردن و پرسی سەربازی و ئەمنی.

ئاڵدار خەلیل وتیشی، پارتەكانی یەكێتی نیشتمانی كوردی و ئەنجومەنی نیشتمانی كورد لە سوریا لەسەر مەرجەعی سیاسی ڕێككەوتوون و ناوەكەشی (مەرجەعی باڵای كوردی) دەبێت.

لە مانگی نیسانی ئەمساڵەوە بە سەرپەرشتی نوێنەری ئەمەریكا لە هاوپەیمانی نێودەوڵەتی و مەزڵوم كۆبانێ فەرماندەی گشتی هێزەكانی سوریای دیموكرات (هەسەدە)، پڕۆسەی یەكخستنی نێو ماڵی كورد لە ڕۆژئاوای كوردستان دەستیپێكردووە و تا ئێستاش دیدار و كۆبوونەوەكان بەردەوامە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان

نەتەوە یەكگرتووەكان: چەكدارانی سەر بە توركیا چەندین تاوانیان لە ڕۆژئاوای كوردستان ئەنجامداوە

خەڵك – بەشی هەواڵ

لەنوێترین ڕاپۆرتی ڕێكخراوی نەتەوە یەكگرتووەكاندا ئاماژە بەوەكراوە كە گروپە چەكدارەكانی سەر توركیا چەندین پێشێلكاریان لە عەفرین و سەرێكانی و ناوچەكانی تری ڕۆژئاوای كوردستان ئەنجامداوە.

ئەنجومەنی مافەكانی مرۆڤی سەر بە نەتەوە یەكگرتووەكان لە ڕاپۆرتێكدا باسی لەو توندوتیژی و پێشێلكاریانە كردووە، كە گروپەكانی سەر بە توركیا لە ڕۆژئاوای كوردستان ئەنجامیانداون، لەوانە دەستبەسەرداگرتنی موڵكە و ماڵی هاووڵاتیانی كورد و ڕفاندن و ئەشكەنجەدان.

هانی مەجلی كۆمیسیاری نەتەوە یەكگرتووەكان بۆ كاروباری سوریا ڕایگەیاند، ئاماریان لەبەردەست نییە بۆئەوەی بڵێین چەند كەس دەست بەسەر ماڵ و موڵكیدا گیراوە یان دەركراوە، بەڵام هەندێك كەیسی تایبەتیمان دۆكیۆمێنت كردوون. لە هەندێك لە كەیسەكان بینیومانە كە خەڵك داوایان لێكراوە ماڵی خۆیان جێبهێڵن، ئەوەش لەلایەن سوپای نیشتمانیی سوریاوە. خەڵكی هەڵاتوون و بینیویانە كە ماڵ و موڵكیان دەستی بەسەردا گیراوە و زەحمەتیش بووە بۆئەوەی بگەڕێنەوە سەر موڵكیان.

كۆمیسیاری نەتەوە یەكگرتووەكان بۆ كاروباری سوریا ڕاشیگەیاند، پێشێلكاریی زۆر خراپتریان بینیوە، لەوانەش دەستگیركردن و زیندانیكردن و ئەشكەنجەدان و توندوتیژیی سێكسی كە لە زیندانەكان ڕوویداوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان

مەسرور بارزانی: لەگەڵ حکومەتى عیراق دەگەینە ڕێکەوتنی کۆتایی

 

خەڵک – بەشی هەواڵ

 

مەسرور بارزانی ڕایدەگەیەنێت، گەشبینە، کە دەتوانن لەگەڵ حکومەتی فیدراڵی بگەن بە رێککەوتنی کۆتایی.

 

سەرۆکی حکومەتى هەرێم لەتویتێکدا ڕایگەیاند، لەکاتێکدا کۆمەڵێک بەربەست بوونیان هەیە، تیمێکی بەهێزیان هەیە، بۆ دانوستان لەنێوان حکومەتى هەرێم و حکومەتى عیراق.

 

ئاماژەى بەئەوەشدا، پەیوەندییە بنیاتنەرانەکانی نێوان هەولێر و بەغداد گرنگە بۆ سەقامگیری هەرێمی کوردستان و عیراقیش.

 

باسی لەئەوەشکرد، گەشبینە، کە دەتوانن لەگەڵ حکومەتی فیدراڵی بگەن بە رێککەوتنی کۆتایی.

 

سەرۆکی حکومەتی ھەرێمی کوردستان ئەوەشی خستەڕوو، ناکۆکیەکانیان لەگەڵ حکومەتی عیراق زۆرن و کیشەی ئێستا نین و دەمێکە ئەو کێشانە ھەن، دەیانەوێت دڵنیایی بگەڕێننەوە بۆ ھاوبەشی ستراتیژی نێوانیان.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان