ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

کوردستان

میترۆ بۆ ناوخۆ و پێشمەرگە: ڕۆژنامەنووسان لەناو جەرگەی شەڕەكەن شایەنی ڕێزن

خەڵك- بەشی هەواڵ
سەنتەری میترۆ بۆ داكۆكی لە مافی ڕۆژنامەنووسان پەیامێك ئاڕاستەی هەردوو وەزارەتی ناوخۆ و پێشمەرگە دەكات و ڕایدەگەیەنێت، كە دەستهەڵگرن لە ڕێگرتن و هەراسانكردنی ڕۆژنامەنووسان.

سەنتەری میترۆ لەڕاگەیەنراوێكدا، كە وێنەی دراوە بە (خەڵك) ئاماژەی بەوەكردووە، “ئیدانەی هەڵسوكەوتی ناشارستانی ئەو هێزانە دەكەین، كە بڕیاری وەزیری ناوخۆ جێبەجێ ناكەن و كاری ڕۆژنامەنووسان بە كەم تەماشا دەكەن”.

دەقی بەیاننامەكە:

سەنتەری میترۆ داوا لە وەزراەتی ناوخۆو پێشمەرگەی حكومەتی هەرێمی كوردستان دەكات كاری رۆژنامەنوسان بەكەم تەماشا نەكەن، دەستهەڵگرن لە رێگرتن و هەراسانكردنیان، رۆژنامەنوسانیش لەناو جەرگەی شەڕی فایرۆسی كۆرۆنان، كارەكەیان شایەنی رێزە.

بە گوێرەی بەیانی ژمارە 11 كە لە 13ی ئازار دەچووە، واژۆی رێبەر ئەحمەد، وەزیری ناوخۆی لەسەرە و ئاڕاستەی هەردو پارێزگای هەولێر و سلێمانی كراوە”بڕیاری راگرتنی هاتوچۆ لە نێوان شارەكاندا، رۆژنامەنوس و كارمەندانی دەزگاكانی راگەیاندن ناگرێتەوە، بە مەرجێك لە كاتی هاتن و چوندا باجی ئەو دەزگایەیان پێبێت كە كاری تێدادەكەن.”

سەنتەری میترۆ لە كاتێكدا ئەركی هێزەكانی ئاسایشی ناوخۆو پێشمەرگە بەرز دەنرخێنی، داوا دەكات رێگری و پێشێلكاری بەرامبەر میدیاكاران بوەستێنن و رێز لەو بریارە بگرێت كە” راگرتنی هاتوچۆ لە نێوان شارەكاندا، رۆژنامەنوس و كارمەندانی دەزگاكانی راگەیاندن ناگرێتەوە”

سەرنجمان داوە هیچ بەرپرسێكی باڵای حكومەتی هەرێم لەكاتی پێشكەشكردنی ووتەكانیدا جگە لە (سەرۆكی پەرلەمانی كوردستان، ریواز فایەق)، لە دورو نزیك سوپاسی رۆژنامەنوسان دەزگاكانی راگەیاندن ناكەن لە گواستنەوەی هەواڵ و بڵاوكردنەوەی هۆشیاری تەندروستی بۆ هاوڵاتیانی كوردستان.

سەنتەری میترۆ لە كاتێكدا داخوازی بۆ رۆژنامەنوسانی كوردستان دوپاتدەكاتەوەو داوایان لێدەكات ، لە قۆناغی خۆپاراستن لە ڤایرۆسی كۆرۆنادا پاڵپشتی ئەو هەڵمەتە نیشتیمانیە بكەن، كە بۆ بڵاوكردنەوەی ڕێنمایی و هۆشیاری خۆپارێزی تەندروستی بڵاوبكەنەوە پابەندی رێنماییەكانی تەندروستی و ئەمنی بن و نەبنە سەكۆیەك بۆ بەرهەمهێنانی ترس و پڕوپاگەندە.

لەهەمان كاتدا ئیدانەی هەڵسوكەوتی ناشارستانی ئەو هێزانە دەكەكات كە بریاری وەزیری ناوخۆ جێبەجێناكەن و كاری رۆژنامەنوسان بە كەم تەماشا دەكەن.
ئەمەش ئەو پێشێلكاریانەن كە لە 3 هەفتەی رابردوو گەیشتووە بە سەنتەری میترۆ و تۆمار كراون:

• نیوەرۆِی 25ی ئازار لە ناحییەی چوارقورنەی سەر بە ئیدارەی راپەڕین بازگەیەكی هێزەكان 70 هێزی پێشمەرگە، رێگرییان لە دوو تیمی كەناڵی سپێدە و پەیام كرد، (بروا عەلی،بەرزان ئەحمەد، رێناس ئەرسلان) چوون بۆ وەرگرتنی ئاماری توشبوان بەڵام وەك خۆیان باسیدەكەن ” هێرشیان بۆ هێنیان و سوكایەتیان بە تیمەكان كرد”.
• نیوەرۆی 24ی ئازار لەكاتی روماڵكردنی جموجۆڵی لەناكاوی بازاڕی دۆلارفرۆشانی شاری سلێمانی، هێزێكی ئاسایشی ناوخۆ بە دەمانچەی كارەبایی هێرشیانە كردە سەر تیمێكی كەناڵی ناوخۆییBMC ، كە پێك هاتبوون لە وێنەگرو پەیامنێری كەناڵەكە (زانا جەلال، پێشەوا بەختیار).
• رۆژی 22ی ئازاری 2020، لە كاتی ڕوماڵی ڕاستەوخۆدا لە شاری سلێمانی كامێرامانی سایتی ناسنیوز (ئاودێر عومەر) لەلایەن هێزێكی ئاسایشەوە ڕێگیری لێكراو و ئازار درا.
• رۆژی 22ی ئازار بنكەی پۆلیسی داسنیا لە پارێزگای دهۆك تیمی كەناڵی سپێدەیان دەسبەسەر كرد (ئازاد سعید،پەیامنێر، محمد حسێن،كامێرامان)
• رۆژی 20ی ئازار لەسەر سكاڵای ئەندامێكی پەرلەمانی كوردستان كوردستان، ئومێد حاجی بەڕۆشكی لە سایتی پرس میدیا لەلایەن بنكەی پۆلیسی نەررۆز دەستبەسەركرا.
• نیوەرۆی 20ی ئازار (سەفین حەمید و شڤان هەركی) لە ئاژانسی AFP و میدل ئێست ئیمێجسMiddle East Images، ویستویانە بچنە ئاكرێ پابەندبوونی هاوڵاتیان بە رێنمایی تەندروستی و بریاری قەغەكردنی هاتووچۆن روماڵبكەن، لە بازگەی پردی بێخمە رێگرییان لێكرا.
• رۆژی 14ی ئازار رێگری لە بێژەری كەناڵی NRT هەكار ئامێدی لە چوارتاوەو بەرەو ئۆفیسی كەناڵ دەچێت لە رێگادا لە بازگەی سیتەك رێگری لێكراوە، كارمەندانی بازگەكە پێیان ووتوە تەنها رێگە بە هێزی ئەمنی دەدەین.
• لە 7ی ئازار لە لایەن پۆلیسی شەقلاوە، هونەر مزوری ، كارمەندی جەزیرە دەست بە سەر كرا، بە كەفالەتی ١٠ ملیون دیناری ئیراقی ئازادكرا، دۆسییەكەی پەیوەندی بە پۆستێكی فەیسبەكەوە هەبوو سەبارەت بە ڤایروسی كورونا.

• رۆژی 1ی ئازار لە كۆمەڵگەی گومرگی حاجی ئۆمەران، لەناحیەیی حاجی ئۆمەران سەر بەقەزای چۆمان لە سنوری پارێزگای هەولێر رێگری كرا لە پەیامنێری رۆژنیوز (زۆزگ حەمەد مینە)، ئەو ویستوێتی وەك دەزگاكانی میدیای تر كە لەو شوێنە بوون ڕوماڵی جموجۆڵی بازرگانی و ڕێوشوێنە تەندروستی و ئەمنیەكان بكات بۆ ڕوبەڕوبونەوی ڤایرۆسی كۆڕۆنا.

لەبارەی METRO وە:
سەنتەری میترۆ لە ئابی 2009 بە هەوڵی كۆمەڵێك رۆژنامەنوس و بەرگریكاری مافی مرۆڤەوە، بە هاوكاری رێكخراوی پەیمانگای رۆژنامەنوسانی جەنگ‌و ئاشتی IWPR ی ئەمریكیدامەزاروە، بە ئامانجی چاودێری رەوشی ئازادی رۆژنامەنوسی لە هەرێمی كوردستانی عێراق.
میترۆ بە پێی یاسای رێكخراوە ناحكومییەكانی هەرێمی كوردستان ژمارە (1)ی ساڵی 2011 دامەزراوەو مۆڵەتی رەسمی لە حكومەتی هەرێمی كوردستان وەرگرتووە.
لەسەرەتای دامەزراندنیەوە هەریەك لە رێكخراوەكانی پەیمانگای رۆژنامەنوسانی جەنگ‌و ئاشتی (IWPR) و رێكخراوی گەلی نەرویژی (NPA) و پاڵپشتی میدیای نێودەوڵەتی (IMS)، پاڵپشتی كردوە. بۆ ساڵی 2020 ژوار پرۆژە بە هاوكاری وەزراەتی دەرەوەی ئەمریكا، رێكخراوەكانی IMSی دەنیماركی و Intenews جێبەجێدەكات.
بۆ پەیوەندی:
07701528887 بۆ عەربی
07700004147 بۆ كوردی

کوردستان

كارەبای سلێمانی چەند گەڕەكێك لە بەستنی پێوەری زیرەك ئاگادار دەكاتەوە

خەڵك-بەشی هەواڵ

 

بەڕێوەبەرایەتی گشتی كارەبای سلێمانی ڕایدەگەیەنێت، لەگەڵ دەستپێكردنی قۆناغی دووەمی بەستنی پێوەری زیرەك، كە بریتیە لە ناساندنی پێوەرەكە بە ماڵەكە (Linking) لە سنووری پارێزگای سلێمانی، بە تایبەتی گەڕەكەكانی بەكرەجۆ، سەرچنار، شەهیدانی سەرچنار، گردی سەرچنار، داوا لە دانیشوانی ئەو‌ گەڕە‌كانە دەكەین، كە هاوكاری تیمەكان بن بە پێدانی (پسوڵەی كارەبا)ی ماڵەكەیان و ئاسانكاریان بۆ بكەن تا پڕۆسە‌كە ئەنجام دەدەن، ئەوەش تەنیا بۆ ناساندن و كاركردنی پێوەرەكەیە.

بەڕێوەبەرایەتی گشتی كارەبای سلێمانی لە ڕاگەیەنراوێكدا ئاماژە بۆ ئەوە دەكات، دڵنیاین هاووڵاتیان لەبەستنی پێوەرەكە هاوكاربوون و لەمەشدا هاوكاریان دە‌بن، چونكە ئەو‌ پڕۆژەیە یەكێكە لە پڕۆژە گرنگ و ستراتیژییەكان بۆ چارەسەركردنی كێشەی كارەبا لە كوردستان.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان

(خەڵك) مەترسییەكانی هەڵبژاردنەكانی داهاتووی عیراق لە كەركوك ئاشكرا دەكات

خەڵك-تەنیا هەورامی

بەرپرسی مەڵبەندی كەركوكی بزوتنەوەی ئیسلامی ڕٍایدەگەیەنێت، لە پەڕلەمانی عیراق پیلانێكی زۆر گەورە بەڕێوەیە دژی كورد.

حەسەن شیخانی بەرپرسی مەڵبەندی كەركوكی بزوتنەوەی ئیسلامی بە (خەڵك)ی ڕاگەیاند، ئێستا لە بەغدا نەیارانی كورد لە بەغدا بە دوو ڕیتم كار دەكەن، یەكەم پشێوێ لەناوچە دابڕاوەكان و چۆڵكردنی كوردنیشینان لەو ناوچانە، دووەم بەناوی هەمواركردنەوەی دەستور دەیانەوێ دەسەڵاتەكانی هەرێم كەم بكەنەوە و لەمانە مەترسیدارتر هەمواركردنەوەی یاسای هەڵبژاردنە.
وتیشی”بیرمان نەچێت كورد لە كاتی نووسینەوەی ڕەشنووسی دەستووردا لەوپەری هێزدا بوو، توانی هەندێك لە مەرجە چارەنووسازەكانی گەلەكەمان بچەسپێنن لە دەستوری عیراقدا، دیارە هەمواركردنەوەی دەستور ویستی پێكهاتەی عەرەبە بەتایبەت و توركمان كەمتر بەمەبەستی كەمكردنەوەی كورسیەكانی كوردە لە پارێزگای كەركوك و ناوچە دابڕینراوەكان”.

ئاماژەی بۆ ئەوەش كرد، ئەوان مەبەستیانە هەر پارێزگایەك بكرێتە چەند بازنەیەك بۆ دابەشبوونی دەنگەكانی كورد، لای هەموومان ئاشكرایە لەو هەڵبژاردنانەی كە عیراق یەك بازنەیی یان بازنەیەكی داخراو بوو، كورد زۆرترین كورسی بەدەستهێنا بۆ ئەنجومەنی نوێنەرانی عیراق، لەكاتی هەمواركردنەوەی یەكەمی هەڵبژاردنەكاندا كە سیستمی یەك بازنەیی بوو، كورسیەكانی ناوچە دابڕاوەكان زۆر كەمی كرد، بۆیە پەنا دەبەن بۆ سەدەها پسپۆری بیانی و ناوەوە بۆ هەمواركردنەوەكەی دەستوور.
ڕوونیشیكردەوە، ئەگەر كورد یەكڕیز نەبێت لە پەڕلەمانی عیراق، پیلانێكی زۆر گەورە بەڕێوەیە لە دژی كورد بۆ ناوچە دابرێنراوەكان، ئەگەر فراكسیۆنە كوردییەكان یەك هەڵوێست نەبن بۆ وەستانەوە دژی و ڕێپێوانی جەماوەری نەكرێ وەك ساڵی ٢٠٠٨ كەنزیكەی ٢٨ شەهیدمان دا بەیاسا و دەستور نیوەی خاكی كوردستان دەدۆرێنین.
ئاشكراشیكرد، پێشبینی دەكرێت كورسییەكانی كورد لە كەركوك هەشت كورسین لە كۆی دوانزە كورسی، دادەبەزێت بۆ دوو یان سێ كورسی، ئەم كارە وردكاری زۆری تێدا كراوە بە شێوازێك ڕۆژێك دێت كورد خۆی داوا دەكات ماددەی ١٤٠ جێبەجێنەكرێ .

شێخانی ڕاشیگەیاند، ئەم پڕۆژە یاسایە لەلایەن سەرۆكایەتی كۆمارەوە پێشنیاز كراوە چۆن دكتۆر بەرهەم واژووی لەسەر كردووە ڕەوانەی كۆمسیۆنی هەڵبژاردنەكان كراوە و ئەوانیش بە دەستكاریەوە ڕەوانەی پەڕلەمانی عیراقی دەكەن بۆ دەنگدان لەسەری و پەسەندكردنی، بەڵام ئەو ڕاویژكارە كوردانەی سەرۆك كۆمار هیچ یاداشتێكیان نەنووسیوە بۆ سەرۆك كۆمار لەسەر مەترسییەكانی ئەم یاسایە یان هەر نەیانخوێندوەتەوە.

حەسەن شیخانی بەرپرسی مەڵبەندی كەركوكی بزوتنەوەی ئیسلامی

حەسەن شیخانی بەرپرسی مەڵبەندی كەركوكی بزوتنەوەی ئیسلامی

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان

“ڕاگەیاندنی قەدەغەی هاتوچۆ لە هەولێر ئەگەرێكی دوورە”

خەڵك-بەشی هەواڵ

قائیمقامی هەولێر ڕایدەگەیەنێت، ئەمڕۆ دەوام لە فەرمانگەكانی حكومەتی هەرێمی كوردستان ئاساییە.

نەبەز عەبدولحەمید قائیمقامی قەزای ناوەندی هەولێر لە لێدوانێكی ڕۆژنامەوانیدا ڕایگەیاند، ئەمڕۆ یەك شەممە دەوام لە فەرمانگەكانی حكومەت ئاساییەو ڕاگەیاندنی قەدەغەی هاتوچۆش ئەگەرێكی دوورە.

وتیشی”ئەگەر هاووڵاتیان پابەندنەبن، ناچاردەبین ڕێكارەكان توندتر بكەینەوە، كە ئەگەری قەدەغەی هەیە هاتوچۆ وەك بژاردە بەكاربێنین”.

ئەمەش لەكاتێكدایە، لە چەند ڕۆژی ڕابردوودا ژمارەی تووشبووانی ڤایرۆسی كۆرۆنا لە پارێزگای هەولێر بەڕێژیەیەكی بەرچاو زیادی كرد و بەو هۆیەشەوە تاقیكردنەوەكانی خولی دووەمی پۆلە ناكۆتاكان دواخرا.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان