ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

جیهان

ئەڵمانیا هۆشداری دەداتە ڕوسیا و ئەمەریكا و چین


خەڵك –بەشی هەواڵ

سەرۆكی ئەڵمانیا فرانك ڤاڵتەر شتاینمار ڕەخنەی لە هاوتا ئەمریكییەكەی سەرۆك دۆناڵد ترەمپ گرت و واشنتن و ڕوسیا و چینی تۆمەتبار كرد بە تۆمەتی دروستكردنی ڕەوشێك لە بێ متمانەیی و نەبوونی ئاسایش لە جیهاندا، ئەمەش لەڕێی ” پێشبڕكێكردن لەسەر ئەوەی كامیان بەهێزتر بن لەجیهاندا.”

لە لێدوانێكیدا لە دەستپێكی كۆنگرەی ئاسایشی ساڵانەی میونخ، شتاینمایەر سەركۆنەی چۆنێتی مامەڵەكردنی ئەو سێ وڵاتە زلهێزەی كرد لەگەڵ كاروبارە نێودەوڵەتییەكاندا.

لە لێدوانەكەیدا وتی ” ڕوسیا هێزە سیاسییەكان و گۆڕانكارییە سنوورییەكانی كیشوەری ئەوروپا دووبارە وەكو هۆكارێكی سیاسیی بەكاردەهێنێت.”

سەبارەت بە چینیش وتی ” چین تەنها ئەو یاسا نێودەوڵەتییانە پەسەند دەكات كە دژ بە بەرژوەندییەكانی نەبن.”

سەبارەت بە ئەمەریكا وتی ” سەبارەت بە نزیكترین هاوپەیمانمان، ئەمەریكا، ئەو وڵاتە لەژێر ئەم بەڕێوبەرایەتیەی ئێستایدا بیرۆكەی بوونی كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی ڕەت دەكاتەوە.”

وتیشی ” ئەنجامی ئەمانەش، نەمانی متمانە و زیادبوونی خۆپڕچەككردن و كەمبوونەوەی ئاسایشە. هەموو ئەمانە دەبنە هۆی كێبڕكێیەكی نوێی خۆپڕچەككردن بە چەكی ناوەكی.”

 

ریکلام

جیهان

داواكارییەكی لە ئەمریكا و چین هەیە
ڕێكخراوی تەندروستی جیهانی داوادەكات كۆرۆنا بە سیاسی نەكرێت


خەڵك- بەشی هەواڵ
ڕێكخراوی تەندروستی جیهانی داوا دەكات تەنگژەی ڤایرۆسی كۆرۆنا بە سیاسی نەكرێت.

بەپێی (سكای نیوز عربیە)، ڕێكخراوی تەندروستی جیهانی داوای لە ویلایەتە یەكگرتووەكان و چین كردووە”یەكگرتووبن بەڕووی كۆرۆنادا”.

ئەمڕۆ چوار شەممە، ڕێكخراوی تەندروستی جیهانی، ڕەخنەی لە پلانەكەی دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمریكا گرتبوو، سەبارەت بە هەڵپەساردنی كۆمەك و یارمەتییەكانی حكومەتی ئەمریكا بۆ بودجەی ڕێكخراوەكە لەم تەنگژەیەدا كە جیهانی پێدا تێدەپەڕێت بەهۆی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی كۆرۆنای نوێ‌ “كۆڤید-19″.

هەر لە بارەی هەڵوێستەكەی ترەمپەوە سەبارەت بە ڕاگرتنی كۆمەك و یارمەتییەكانی ئەمریكا بۆ ڕێكخراوەكە، هانس كلۆگی بەڕێوەبەری لقی ئەوروپای ڕێكخراوی تەندروستی جیهانی سەر بە نەتەوە یەكگرتووەكان ڕایگەیاندبوو”تائێستا ڕووبەڕووی قۆناغێكی سەخت دەبینەوە بەهۆی كۆرۆناوە، ئەمە كاتێكی گونجاو نییە بۆ ڕاگرتنی كۆمەك و یارمەتییەكان”.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

جیهان

ئەمریكا، تووشبوانی كۆرۆنا 400 هەزار كەس تێدەپەڕێنن


خەڵك- بەشی هەواڵ
ژمارەی تووشبوانی ڤایرۆسی كۆرۆنا لە ویلایەتە یەكگرتووەكان، 400 هەزار حاڵەت تێدەپەڕێنێت، ئەمەش مایەی بەردەوامی بڵاوبوونەوەی زیاتری ڤایرۆسەكە دەگەیەنێت لەو وڵاتەدا كە لەئێستادا پلەی یەكەمی ژمارەی تووشبوانی بە نەخۆشییەكە تۆماركردووە.

تا ئەمڕۆ چوار شەممە، بەپێی سەنتەری قەڵاچۆكردنی نەخۆشییەكان و دامەزراوە پزیشكییە پەیوەندیدارەكان لە ئەمریكا، 402.471 توشبوو بە ڤایرۆسی كۆرۆنای نوێ‌ “”COVID-19 تۆماركراون.

ویلایەتە یەكگرتووەكان لەسەر ئاستی جیهان یەكەم وڵاتە لەڕووی ژمارەی تووشبوان بە ڤایرۆسی كۆرۆنا و ژمارەی تووشبوانی دووهێندەی دەوڵەتی دووەمە كە ئیسپانیایە و 146.690 حاڵەتی توشبوونی تێدا تۆماركراوە، ئیتاڵیاش لەو ڕیزبەندییەدا لە پلەی سێیەمدایە بە 135.586 حاڵەت.

لەگەڵ ئەمەشدا ویلایەتە یەكگرتووەكان لەسەر ئاستی جیهان دووەم وڵاتە لەڕووی تۆماركردنی حاڵەتەكانی گیانلەدەستدان بەهۆی ڤایرۆسەكەوە كە تائێستا 12914 حاڵەتی تۆماركردووە، لەكاتێكدا ئیتاڵیا لە پلەی یەكەمدایە بە تۆماركردنی 17127 حاڵەتی گیانلەدەستدان و ئیسپانیاش لە پلەی سێیەمدایە كە بەهۆی كۆرۆناوە 14555 حاڵەتی گیانلەدەستدانی تۆماركردووە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

جیهان

فەتوایەك بۆ مانگی پیرۆزی ڕەمەزان دەركرا


خەڵك- بەشی هەواڵ
لە كاتێكدا زۆربەی هاووڵاتیانی جیهان لەماڵەوە كەرەنتینە كراون بەهۆی ڤایرۆسی كۆرۆناوە، ئەنجوومەنی زانایانی موسڵمانی ڕوسیا فەتوایەك دەربارەی بەڕۆژووبوون لە مانگی پیرۆزی ڕەمەزان دەردەكات.

لە چەند ڕۆژی ڕابردوودا ڤلادیمیر پوتن، سەرۆكی ڕوسیا ڕایگەیاند، كە بڕیاریانداوە ماوەی پشوو درێژبكەنەوە تاوەكو كۆتایی مانگی نیسان بە مووچە و كرێی تەواوەوە، ئەوەش بەهۆی مەترسی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی كۆرۆنا و داواشی لە هاووڵاتیان كرد لەماڵەكانیان بمێننەوە و پابەندی ڕێنماییەكان بن.

لای خۆشیەوە، ئەنجوومەنی زانایانی موسڵمانی ڕوسیا فەتوایەكی نوێی دەركرد و تێیدا ئاماژەی بەوەكردووە، كە موسڵمانان لە ماوەی مانگی ڕەمەزاندا پێویستە پابەندی ڕێنماییەكانی خۆپارێزی بن لەماڵەوە و نوێژە فەرزەكانیان لەماڵەوە ئەنجام بدەن.

هەر لە فەتواكەدا هاتووە، “لەماوەی مانگی ڕەمەزاندا، كە نوێژی تەراویح دەكرێت موسڵمانان لەماڵەوە نوێژەكەیان بكەن و پێویست ناكات كەرەنتینە بشكێنن و بچنە مزگەوتەكان.

بەپێی ڕۆژمێری ساڵی كۆچی، كە سعودیە بڵاویكردۆتەوە، ڕۆژی 24ی ئەم مانگە دەبێتە یەكەم ڕۆژی مانگی ڕەمەزانی ساڵی 1441ی كۆچی، بەڵام بەهۆی بینینی هیلالی مانگ ئەگەری گۆڕانكاری هەیە، بۆیە لیژنەكانی بینینی مانگ لە ئێوارەی ڕۆژی 22ی نیسان چاودێری بینینی مانگ دەكەن.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان