ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

جیهان

دایە لەجەنگدایە ئەزیزم، دایە لەجەنگدایە

خەڵک ـ لوقمان غه‌فوور

ئیتر بۆ ئه‌وه‌ی هه‌موو توانا جه‌سته‌ییه‌كانیان له‌ پێناو نه‌خۆشدا سه‌رفبكه‌ن، بڕیاریاندا قژیان ببڕن و دواتر سفری بكه‌ن، چونكه‌ ئه‌وان له‌جه‌نگدان.

تیمی پزیشكی نه‌خۆشخانه‌ی رینمین له‌ زانكۆی وۆهان به‌تێكڕا بڕیاندا كه‌ ئیتر ئه‌وان قژیان بۆچییه‌، ئه‌گه‌ر نه‌خۆشێكی به‌رده‌ستیان، به‌هۆی سه‌رفكردنی نیو سەعاتی خزمه‌تكردنی قژیانه‌وه‌، بمرێت؟

بڕیاریاندا بجه‌نگن دژی كوشنده‌ترین زینده‌وه‌ری سه‌رزه‌مین ئه‌ویش ڤایرۆسی كۆرۆنایه‌. ئه‌وان ئه‌یانه‌وێت زۆرترین كات بۆ ئه‌م شه‌ڕی مام و نه‌مانه‌ سه‌رفبكه‌ن، چونكه‌ پێیان وایه‌ قژیان دووباره‌ سه‌رهه‌ڵده‌داته‌وه‌، به‌ڵام كه‌ مرۆڤێك مرد سه‌رهه‌ڵناداته‌وه‌.

ئه‌م تیمه‌ پزیشكییه‌ په‌ی به‌وه‌ده‌به‌ن، به‌ پاره‌ی سه‌رفكردنی یه‌ك ملیلیتر شامپۆ له‌ نه‌خۆشخانه‌كه‌یان، ئه‌توانن ماسك یان ده‌مامكێكی بۆ نه‌خۆشێك پێبكڕن. ئه‌م خۆبه‌ختكردنه‌، ئه‌م گیانفیداییه‌، ته‌نیا كه‌سه‌ ئازاو میلله‌ته‌ ئازاده‌كان، ئه‌توانن به‌دیدبێنن بۆ گه‌له‌كه‌یان.

چین ئێستا نه‌خۆشه‌، به‌ڵام سوپه‌رفایزه‌رێكی وه‌ك (شان شینگ)-ی شه‌ڕكه‌ری هه‌یه‌ كه‌ له‌گه‌ڵ ڤایرۆس ئه‌جه‌نگێت، ئه‌و هه‌واڵ و چیرۆكانه‌ی رۆژانه‌ له‌میدیای ئه‌مریكی ده‌یانخوێنمه‌وه‌، بریتییه‌ له‌ شه‌ڕی مان و نه‌مان له‌گه‌ڵ زینده‌وه‌رێك كه‌ نه‌ك به‌چاو نابینرێت، نه‌ هه‌ستی پێده‌كرێت تا له‌ناكاو له‌ جێیه‌كدا له‌گه‌ڵ زه‌وی یه‌كسانت ده‌كات.

ئه‌م تیمه‌ پزیشكییه‌ پێیانوایه‌ كه‌ نه‌مانی قژیان، ته‌ندروستی زیاتری نه‌خۆشه‌كانیان ئه‌پارێزن. له‌هه‌مانكاتدا له‌بری شوشتن و رازاندنه‌وه‌ی قژیان و رێكخستنی، ئه‌و ده‌یان ده‌قیقه‌یه‌ بۆ رزگاربوونی یان باشبوونی مرۆڤێك ته‌رخانده‌كه‌ن.

رۆحی گیانفیدایی، رۆحێكی مه‌زنه‌ له‌ ناو ئینساندا، میلله‌تان له‌هه‌موو سه‌رده‌مه‌كاندا كه‌ ناخۆشی روویتێكردوون، ژماره‌یه‌كی هاوشێوه‌ی ئه‌م تیمه‌ به‌رۆحی گیانفیداییه‌وه‌ توانیویانه‌ گره‌و له‌مه‌رگ بكه‌ن و شه‌ڕ له‌دوژمن به‌رنه‌وه‌، ئه‌وه‌ی ئه‌مڕۆ له‌ چین ده‌گوزه‌رێت روداوێكی سروشتی و بایۆلۆژیی و سروشتییه‌ كه‌ مرۆڤایه‌تی له‌هه‌موو كاتێكدا ئه‌گه‌ری ئه‌وه‌ی هه‌یه‌ رووبه‌ڕووی بێته‌وه‌، كه‌واته‌ پێویستی به‌ رۆحی گیانفیداییه‌.

شان شینگ –ی 30 ساڵ كه‌ خاوه‌نی دوو منداڵه‌، وه‌ك سوپه‌رڤایزه‌ری تیمی پزیشكی نه‌خۆشخانه‌ی رینمین له‌ زانكۆی وۆهان به‌هاورێكانی وتووه‌: من قژم سفر ئه‌كه‌م، چونكه‌ كاتم نه‌ما بۆ رێكخستنی، ئه‌مه‌وێت چین نه‌مرێت. به‌دوایدا تێكڕای ژنانی نه‌خۆشخانه‌كه‌ وتوویانه‌ ئێمه‌ش به‌شێكین له‌م كار و رۆحی به‌رگرییه‌.

ئه‌م تیمه‌ ژیان به‌جۆر و ره‌نگێكی تر ئه‌بینین، وایئه‌بینن ژیان له‌چین پێویستی به‌ قژی درێژ و رازاوه‌ و باقوبریق نه‌ماوه‌، چین پێویستی به‌ ته‌كنه‌لۆژیایی قه‌به‌ و قسه‌ی پیاوانی ئابووری نه‌ماوه‌، چین ئێستا پێویستس به‌وه‌یه‌ رۆحی بكرێته‌وه‌ به‌به‌ردا، كه‌واته‌ له‌م تێڕوانینیه‌ ساده‌یانه‌وه‌ بۆ ئه‌مان قژی كه‌شخه‌ و باقوبریق زیانی زیاتره‌ له‌قازانج.

له‌نێو ده‌یان پرچی ره‌شی قه‌ترانی و قاوه‌یی و كه‌سته‌نائی كه‌وتوو له‌سه‌ر زه‌وییه‌كه‌، هاورێیه‌كی شان، به‌جه‌سووریه‌وه‌، پێداگری له‌وه‌ده‌كات قژی ببڕن بۆئه‌وه‌ی خێراتر ژیان بكاته‌وه‌ به‌به‌ر نه‌خۆشێكدا. لای ئه‌و كات نه‌ماوه‌ بۆ خۆی. ئه‌و راستگۆیه‌ له‌چین-ی دراگۆن، 18 سه‌عات به‌به‌رده‌وامی كارده‌كات، ئیتر چی تیائه‌مێنێت بۆ خودی خۆی.

ئه‌م گروپه‌ بوون به‌ ره‌مزی به‌رگری له‌ چین. شان شینگ له‌دوای بڕینی پرچه‌ ره‌شه‌ بریقه‌داره‌كه‌ی، منداڵه‌كه‌ی ته‌له‌فۆنی بۆ ده‌كات كه‌ به‌یانی سه‌ری ساڵی چین-یه‌ و كه‌ی دێیته‌وه‌ وه‌ك ساڵانی رابردوو بچن بۆ گه‌شت و گه‌ڕان. به‌گریان و ناڵه‌وه‌ پێیده‌ڵێت:”دوای ئه‌م جه‌نگه‌، ئه‌زیزم.. دوای ئه‌م جه‌نگه‌.. دایه‌ له‌ جه‌نگدایه‌، دوای ئه‌م جه‌نگه‌ پێكه‌وه‌ ئه‌چین بۆ یاری، كاتێكی پڕ خۆشی پێكه‌وه‌ ده‌به‌ینه‌سه‌ر”.

جیهان

لەم هەفتەیەدا کۆرۆنا گەیشتووەتە ئاستێکی مەترسیدار

خەڵک

ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی ئاشکرایدەکات؛ هەفتەی ڕابردوو لەسەرتاسەری جیهاندا زیاتر لە 2,4 ملیۆن کەیسی نوێی توشبوون بە ڤایرۆسی کۆرۆنا تۆمارکراون، کە بەرزترین ئاستی تۆمارکردنی توشبووان بووە.

 

ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی لە راپۆرتی هەفتانەیدا کە رۆژی سێشەممە بڵاوکراوەتەوە، رایدەگەیەنێت:” ژمارەی حاڵەتە نوێکانی تووشبوون بە کۆڤید-19 بە خێرایی و بەردەوام لە بەرزبوونەوەدایە، بەڵام ژمارەی گیانلەدەستدان تا ڕادەیەک جێگیرە.”

 

بە پێی راپۆرتەکە، تا 18ی ئۆکتۆبەر، 40118333 حاڵەت لە جیهاندا تۆمارکراوە، و حاڵەتەکانی گیانلەدەستدانیش گەیشتوون بە 1114749 کەس.

 

لە ماوەی هەفتەی ڕابردووشدا 2 ملیۆن و 443 هەزار و 594 حاڵەتی نوێی نەخۆشییەکە تۆمارکراون و 36 هەزار و 547 حاڵەتی گیانلەدەستدانیش هەبوون .

 

رێکخراوی تەندروستی جیهانی ئەوەشی بەرباسخستووە؛ لە 12 بۆ 18 ی ئەم مانگە لەکیشوەری ئەوروپا زۆرترین حاڵەتەکان تۆمارکراون، خودی ڕێکخراوەکەش 927433 توشبووی نوێی پشتڕاست کردووەتەوە، کە بە بەراورد بە ژمارەی هەفتەی پێشوو توشبوون بە ڕێژەی 25 % زیادیکردووە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

جیهان

بەرشەلۆنە؛ پزیشکان بەجلی ژێرەوە خۆپیشاندیانیان کرد

خەڵک – بەشی هەواڵ

وەک ناڕەزایی دەربڕین سەبارەت بە دۆخی کارکردنیان لە سەردەمی کۆرۆنادا پزیشکانی بەرشەلۆنە، بە جلی ژێرەوە خۆپیشاندانیان سازدا.

لە تۆمارێكی ڤیدیۆیدا، کە ئاژانسی ئەسۆشەیتد پرێس بڵاویکردووەتەوە، پزیشکانی شاری بەرشەلۆنەی ئیسپانی دژ بە ماندووبوونی بەردەوام و کەمی مووچەو نەبوونی کارمەندی سەرپەرشتیار لە سەروەختی هەڵکشانی ڤایرۆسی کۆرۆنا لە وڵاتەکەدا خۆپیشاندانیان ئەنجامدا.

جیاوازی خۆپیشاندانی ئەو پزیشکە ئیسپانیانە لەوەدابوو کە بەجلی ژێرەوە نارەزاییان دەربری و هوتافیان دژ بە پەرپرسانی تەندروستی دەوتەوە تا ئاوڕ لەدۆخی پر ماندووبوونیان بدرێتەوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

جیهان

بەوێنە، فڕۆكەیەك لە ئێران كەوتەخوارەوە

خەڵك- بەشی هەواڵ
بەهۆی ئەو شەڕ و پێكدادانەی ناوچەی قەرەباغ لەنێوان ئازەربایجان و ئەرمینیا بەخۆوەی دەبینێت كە نزیكە لە سنورەكانی ئێران، فڕۆكەیەكی بێفڕۆكەوان لەنێو سنورەكانی ئێراندا كەوتەخوارەوە.

ئەمڕۆ سێ‌ شەممە تەلەفیزیۆنی ئێران بڵاویكردەوە”فڕۆكە بێفڕۆكەوانەكە لەنێو زەوییەكی كشتوكاڵی نزیك لە قەرەقوچی سنوری لە پارێزگەی ئازەربایجانی شەرقی لە باكووری خۆرئاوای ئێران كەوتۆتە خوارەوە”.

پێشتر تاران هۆشداریی دابووە لایەنە ناكۆكەكان لە قەرەباغ لە كەوتنەخوارەوەی موشەك و گوللـە تۆپ لەنێو سنورەكانی ئێران، داواشی لە ئازەربایجان و ئەرمینیا كردبوو لە سنورەكانی ووڵاتەكەی دووربكەنەوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان