ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

ئابوری

خەڵك؛ كات و شێوازی دابەشكردنی نەوت لە سلێمانی ئاشكرادەكات

خەڵك – بەشی هەواڵ
سەرچاوەیەكی باڵا ڕایدەگەیەنێت، ڕۆژانە ئەو بڕە لە نەوتی پێویستمان بەدەست ناگات، كە 288 هەزار لیترە لە ڕۆژێكدا، دەشڵێت: “تا نزیكەی ملیۆنێك بەرمیل لە عەمبارەكان كۆنەكرێتەوە دەست بەدابەشكردنی نەوت ناكرێت”.

سەرچاوەیەكی باڵا لە بەڕێوەبەرایەتی نەوت و كانزاكانی سلێمانی بە (خەڵك)ی ڕاگەیاند، ماوەی چەند ڕۆژێكە دەست بە هاتنی ئەو بەشە نەوتە كراوە، كە لە لایەن عیراقەوە بۆ هاووڵاتانی پارێزگای سلێمانی دیاری كراوە.

وتیشی، “دابەشكردنی نەوت بەپێی ئەو میكانیزمەیە، كە بۆی دیاری كراوە، چونكە لە كوێ كۆتایی بە دابەشكردنی هاتبێت لەو شوێنەوە دەست پێدەكاتەوە، بۆ ئەوەی یەكسانی لە دابەشكردندا هەبێت”.

ڕاشیگەیاند، وەك ئەوەی باسی لێوەكرا، كە ڕۆژانە 288 هەزار بەرمیل بۆ سلێمانی و 72 هەزار لیتر بۆ هەڵەبجە دێت، بەڵام تا ئێستا ئەو بڕە نەهاتووە، هەرچەندە ماوەی چەند ڕۆژێكە دەست بە هاتنی نەوتەكە كراوە.

ئاشكراشكرد، هەركات بڕی عەمباركراوی نەوت لە عەمبارەكان گەیشتە نزیكەی 2 بۆ 3 ملیۆن لیتر دەست بە دابەشكردنی نەوت دەكرێتەوە، ئەوەش بۆ ئەوەی هەر پڕۆسەیەكی دابەشكردن بتوانێت مەڵبەندێك تەواو بكات.

بەپێی زانیارییەكانی (خەڵك) لە سەرەتای ئەمساڵدا دابەشكردنی بەرمیلی دووەمی نەوت لەناو سلێمانی دەستی پێكردەوە، بەڵام بەهۆی ڕاگرتنی لەلایەن عیراقەوە تەنها مەڵبەندی یەك نەوتی وەرگرت، بۆیە لەكاتی دەستپێكردنەوەی لە مەڵبەندی دووەوە دابەش دەكرێت.

هەر بەپێی زانیارییەكان، لە سلێمانی بەرميلێك نەوت بە 41 هەزار دینار دەدرێت بە هاووڵاتیان، لەكاتێكدا حكومەتی عیراق بە 31 هەزار دینار دابینی دەكات، بەڵام ئەو پارەیەی بۆ كرێی گواستنەوە دەخرێتە سەر.

ئابوری

١٠ ملیۆن دینار وەک پێشینەی هاوسەرگیری بۆ هاوسەرگیری دووەم بەپیاوان دەدرێت

خەڵک – بەشی هەواڵ

 

بانکی ڕەشیدی عیراقی ئاشکرایکرد، پێشینەی هاوسەرگیری دەدەنە هەر فەرمانبەرێکی حکومەت، کە بیهەوێت ژنی دووهەم بهێنێت.

 

بانکی ڕەشید لەڕاگەیەندراوێکدا ڕایگەیاند، هەر فەرمانبەرێکی عیراق زیاتر لەدوو ساڵ خزمەتی هەبێت، دەتوانێت پێشینەى هاوسەرگیری بە بڕی ١٠ ملیۆن دینار وەربگرێت، بۆئەوەی هاوسەرگیری دووەم ئەنجامبدات.

 

ساڵانێکە بەهۆی شەڕ و ئاژاوە و توندوتیژییەکانەوە، زۆرێک لەپیاوان گیانیان لەدەستداوە، یاخود پیاوان بێکار و بێ کەسابەت بوون، بۆیە بانکی ڕەشید داواکارییەکی زۆریان پێگەیشتبوو، لەلایەن ژنان و پیاوانەوە، کە پێشینەی هاوسەرگیری بۆ هاوسەرگیری دووەم بدەن.

 

بانکی ڕەشید ئەوەشی خستەڕوو، ئەو بڕە پارەیە دەبێت لەماوەى ٥ ساڵدا بدرێتەوە و پێویستە ئەو فەرمانبەرە پێشتر سوودمەند نەبووێت لەپێشینەی هاوسەرگیری و دوو ساڵ خزمەتی هەبووبێت.

 

ئەگەر لقێکی بانکی ڕەشید لەهەرێمی کوردستان بکرێتەوە، ئەو کاتە لەهەرێمی کوردستانیش دەتوانرێت ئەو پێشینیە بەهاوڵاتییان بدرێت.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

ئابوری

چارەنووسی موچەی سێ مانگی فەرمانگە فیدڕاڵییەکان لەهەرێم نادیارە

خەڵک – بەشی هەواڵ

بەڕێوبەرایەتییەکانی (ڕەگەزنامە، پاسپۆرت، نشینگە و نوسینگەی زانیاری)، ئەمڕۆ موچەی مانگی نۆ وەردەگرن، لەکاتێکدا دەبوو موچەى مانگی شەش وەربگرن، چونکە حکومەتى عیراق موچەی مانگەکانی  ٦، ٧، ٨ ی بۆ ناردوون.

 

بەڕێوبەرایەتییەکانی (ڕەگەزنامە، پاسپۆرت، نشینگە و نوسینگەی زانیاری)  فیدڕاڵین و سەر بەحکومەتى عیراقن، بەڵام کارەکانیان لەهەرێمی کوردستانە و لەماوەى شەش مانگی ڕابردوودا تەنها دوو موچەیان وەرگرتووە.

 

ئەم بەڕێوەبەرایەتییانە لەلایەن حکومەتى عیراقەوە موچەی ئەو مانگانەیان بۆ هەرێم نێردراوە، بەڵام لەلایەن حکومەتى هەرێمەوە دابەشنەکراوە، لەئیستاشدا نازانرێت، ئایا چارەنووسی موچەکانی مانگی ٦،٧،٨ چی لێ بەسەردێت.

 

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

ئابوری

جۆرە کرمێک بەشێک لەخەیاری جوتیاران لەناودەبات

خەڵک – یەحیا حبیب

 

جوتیارانی دەشتی شارەزوور بەهۆی جۆرە کرمێک لە سەدا %80 بەرهەمی خەیاری کوردی فڕێ دەدەن و هیچ سودێکی لێ نابینن، داواش دەکەن وەزارەتی کشتوکاڵ هاوکارییان بکات.

 

لەبەدواداچوونێکی مەیدانی (خەڵک)دا بۆسەر ئەو زەوییە کشتووکاڵییانەى خەیاری لێ بەرهەمدێنرێت، دەرکەوت بەشێک لەبەرهەمی خەیارەکە بەهۆی جۆرە کرمێکەوە خراپ بووە و جوتیارانیش دەستەوەستانن و نیگەرانن لەوەی هیچیان پێ ناکرێت.

 

لەو بەدواداچوونەدا گفتوگمان لەگەڵ ژمارەیەک جوتیار کرد، کە لەناویاندا سەلاح عەلی، جوتیارێکی دەشتی شارەزوورە بە (خەڵک)ی ڕاگەیاند، “ساڵانە لە وەرزی چاندنی تۆوی خەیاردا، بەداخەوە لەگەڵ پێگەیشتنی جۆرە کرمێک لێیان دەدات و بەهۆیەوە بەشێکی زۆری بەرهەمی خەیار ناتوانین هیچ سودێکی لێوەرگرین “.

 

وتیشی، “ئەم ساڵ لە سەدا %80ی بەرهەمی خەیارەکەمان سوودی لێوەرناگیرێت و کرم لێی داوە و لە سەدا %20 دەخەینە بازاڕەوە، ئەو ڕێژەیەش پارەی ماندووبونەکانمان دەرناکات، کرێی بارکردن و ڕنینی زۆرە و دەرەقەتی نایەین “.

 

ئەو جوتیارانە لای خۆیانەوە هەوڵی ئەوەیانداوە چارەسەری پێویست بۆ لەناوبردنی ئەو جۆرە کرمە بدۆزنەوە، بەڵام تاکو ئێستا هیچیان پێ نەکراوە.

 

ئەو جوتیارە ئاماژەی بۆ ئەوەکرد، “ئێمە دەستەوسان دانەنیشتوین و هەوڵمان نەدابێت بۆ ئەوەی بەرهەمێکی زیاتر و باشتری خەیاری کوردی بخەینە بازاڕەوە، بەڵکو چەندین جار دەرمانی بێستانمان کردووە، بەڵام ئەو کرمە لە گوڵەکەی دەدات دواتر دەچێتە ناوەوەی، لەگەڵ پێگەیشتنی خەیارەکە گەورەتر دەبێت و هیچ دەرمانێک بنەبڕی ناکات و سودی نابێت “.

 

سەلاح بە نیگەرانییەوە داوا دەکات، وەزیری کشتوکاڵ چاوی لە جوتیارانەوە بێت، ئەو داوا دەکات هاوکارییان بکرێت لە پێدانی پەینی کیمیایی و دەرمان لە پێناو بەرهەمێکی زۆر و تەندروستی خۆماڵیدا.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان