ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

ژیاندۆستی

ژمارەیەکی زۆر لە ئاژەڵەکان مەترسی لە ناوچوونیان لەسەرە، مرۆڤیش هۆکاری سەرەکییە!

خێزان

توێژینەوەیەکی نوێ کە کۆمەڵەی ئاژەڵناسی لە  لەندەن ئەجامیانداوە دەریخستووە ژمارەیەکی زۆر لە ئاژەڵەکان مەترسی لە ناوچوونیان لەسەرە و مرۆڤیش هۆکاری سەرەکییە:

بەپێی توێژینەوەکە کارەکانی مرۆڤ بۆتە هۆی ئەوەی ٨٣٪ی ژیانی ئاژەڵەکان لەناو بچێت، گەر لە ئێستاشەوە وێرانکاری دارستانەکان و ڕووبار و شوێنە سرووشتیەکان بوەستێت، ئەوا ٥ بۆ ٧ ملیۆن ساڵی دیکەی دەوێت تا وەک خۆی لێبێتەوە.

 

چەند ئاژەڵێک کە ئیتر، نایان بینینەوە:

ئەمەی خوارەوە چەند ئاژەڵێکن کە لەم ساڵانەی دوایدا لەناوچوون:

-سودان(کەرکەدەنی سپی) بەهۆی ئەوەی عاجەکەی گرانبەها بوو، لە ئەفریقا زۆر ڕاودەکرا بە جۆرێک هیچی نەماوەیەوە لە ساڵی ٢٠١٨ دواین سودان لە باخچەی ئاژەڵانی کینیا کوژرا بەهۆی ئەوەی زۆر پیر بوو.

-پڵنگی هەوری، دواینجار لە ساڵی ١٩٨٣ بیندراوە.

-ئاسکە کێوی بوکاردۆ، لە ساڵی ٢٠٠٠ دواین دانەیان بە مردارەوەبوویی لە دارستاندا دۆزرایەوە.

 

هۆکارەکان؟

جگە لە هۆکارە سرووشتیەکان، مرۆڤ هۆکاری سەرەکی پیسکردنی ژینگە یەو بەهۆکاری ئەم کێشەیە دادەنرێت، لەبەر ئەم هۆکارانەی خوارەوە:

 

•تێکدانی ناوچە دارستانی و سرووشتیەکان و بەکارهێنانیان بۆ نیشتەجێبوون و کشتوکاڵ

•ڕاوکردن کە هۆکاری دووەمە بە گیانداری وشکانی و ئاویشەوە.

•پیسکردنی ژینگە و بەکارهێنانی ماددە کیمیایەکان هۆکارێکی دیکەیە.

•دروستکردنی بەنداو لەسەر ڕوبارەکان و پیسکردنی دەریاکان بۆ پرۆژە بازرگانیەکان هۆکارێکی سەرەکییە بۆ لەناوچوونی ئاژەڵە ئاویەکان.

ریکلام

ژیاندۆستی

یەکەم بەرهەمی کۆمپانیا بەناوبانگەکان کە نیشانی دەدات چەندێک بەرەو پێش چوون!

خێزان

ئەمەی خوارەوە یەکەم بەرهەمی کۆمپانیا بەناوبانگەکانە کە نیشانی دەدات چەندێک بەرەو پێش چوون:

 

-ئامێری کوڵاندنی برنج کە کۆمپانیایی سۆنی لە ساڵی ١٩٤٦ درووستی کردووە

 

-یەکەم پەخشکردنی ماڵپەڕی ئەمەزۆن لە ساڵی ١٩٩٤ کە سەرەتا کتێبخانەیەکی ئۆنلاین بووە

-یەکەم بەرهەمی کۆمپانیایی لیگۆ کە لە تەختە درووستکراوە، ١٩٢٣

-یەکەم بەخشی ماڵپەڕی گۆگڵ ١٩٩٨

-یەکەم فرۆشگای سامسۆنگ کە بەرهەمی خواردەمەنی فرۆشتووە،  ١٩٣٨

-یەکەم فرۆشگای ماکدۆناڵد، ١٩٥٥

 

-یەکەم کافتریایی ستاربۆکس، ١٩٧١

 

-یەکەم پەخشی ماڵپەڕی فەیسبووک – ٢٠٠٤

-یەکەم کۆمپیتەری ئەپڵ ١٩٧٦

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

ژیاندۆستی

چەند زانیاریەک لەسەر جیهانی ئاژەڵان کە زۆر سەیر و سەمەرەیە

خێزان

ئەمەی خوارەوە چەند زانیاریەکە لەسەر جیهانی ئاژەڵان کە زۆر سەیر و سەمەرەیە:

 

-پۆپنەی قەل و مریشک

-زۆرجار قەل و مریشکت بینیوە، بەڵام ئایا لەخۆت پرسیوە ئەو پۆپنە سورە کاری چییە؟ بەهۆی ئەوەی قەل و مریشک عەرەق ناکەنەوە، لەکاتی گەرمادا خوێنی زیاتر بەوثیدا تێپەڕدەبێت و فێنکیان دەکاتەوە، جگە لەوەی بەپێی ڕەنگەکەی نێرەکە دەزانێت کە مێیە ئامادەیە بۆ جووتبوون.

 

-لوتی سەیری ئاژەڵی  سیگا

لوتی ئاژەڵی سیگا سەیر و سەمەرەیە و لە ئاژەڵی دیکە ناچێت، بەڵام بەهۆی ئەو لوتەوەیە کە دەتوانن بژین چونکە لوتەکە کۆنتڕۆڵی ئەو هەوایە دەکات کە هەڵی دەمژن و وادەکات پلەی گەرمی جەستەیان بە هاوسەنگی بمێنێتەوە، بۆیە کە سارد بێت لوتیان هەواکە گەرم دەکات و بە پێچەوانەشەوە، بۆیە بە ئاسانی دەتوانن لە کەشی جیاوازدا بژین.

 

-ماسی blobfish

ئەم ماسییە جەستەی زۆر شلە و بەهۆی ئەوەشەوە بەرگەی پەستانی بەرزی ئاو دەگرێت و لە قوڵای دەریادا دەژی، بەڵام کاتێک دێتە سەر وشکانی جەستەی بە تەواوەتی شلدەبێتەوە.

 

-سمتی مەیموون بۆچی سورە؟

زۆرجار دەبینین کە سمتی مەیمون ڕەنگی سورە، ئەمەش بەهۆی بونی ڕێژەی زۆری ملولەی خوێنە کە وادەکات ئاسانتر بتوانن بۆ ماوەی درێژ لەسەری دابنیشن و فێنکیش بێت، جگە لەوەی بەپێی ڕەنگەی نێرینە دەزانێت کە مێیە ئامادەیە بۆ جووتبوون یاخود نا!

 

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

ژیاندۆستی

شەش هەڵە کە زۆرێک لە خانمان ئەنجامی دەدەن و وادەکات قەت دیناریان پێنەبێت

خێزان

خانمان هەرچەندە وابەستەبن بە خێزان یان هاوسەرەکانیانەوە، بەڵام پێویستیان بەوە دەبێت لە ڕووی ئابوریەوە سەربەخۆییان هەبێت، ئەمەی خوارەوە چەند هەڵەیەکی باوە کە وادەکات نەتوانیت ئەو سەربەخۆییە بەدەست بهێنیت:

 

-١٠٪ی داهاتەکەت

-گرنگە کە لەو کەسانە نەبیت هەرچی هاتە دەست خەرجی بکات، داهاتت هەرچەندێک بێت پێویستە کەمێکی لێ هەڵبگریت بۆ کاتی پێویست، لانیکەم دەبێت ١٠٪ی داهاتەکەت هەڵبگریت،

 

 

-کوالیتی باش

-هیچکات هەوڵمەدە شتی زۆر و کوالێتی خراپ بکڕیت تەنها بۆی بلێن جلی زۆرە، بەڵکوو شتە باشەکان بکڕە و زیاتر لە جارێک لە بەری بکە.

 

-پارەی خۆت

-باشترە لە پارەی خێزاندا تۆش هاوبەش بیت، خێزانی سەرکەوتوو ئەوەیە بە هاوبەشی شتەکان دەکەن نەک ئەوەی بۆ هەموو شتێک ناچاربیت داوای پارە لە مێردەکەت بکەیت.

 

-کڕینی شت بۆ ناوماڵ

-هەڵەیەکی باوەی ژنان ئەوەیە کە هەرچی پارەی دەستیان دەکەوێت بۆ ماڵەکەی خەرج دەکەن، ئەمە شتێکی خراپ نیە، بەڵام گرنگە کە بەشی ئەوەشی لێهەڵبگریت لە کاتی پێویست بۆخۆتی خەرج بکەیت.

 

-قسەی خەڵک

-هەندێک لە خانمان تەنها لەبەر ئەوەی دەوروبەر پێیان نەڵێن ڕەزیلن لەم کافتریایی گرانبەها دەچن بۆ ئەو کافتریا و پارەیان هەمووی لەوەدا خەرج دەکەن، ئەمەش هەڵەیەکی گەورەیە، ئاساییە بڕێک پارە بۆ ئەوە دابنێیت بەڵام نابێت لە سنور لابدات.

 

-بازاڕکردن بۆ حەز

-هەندێک لە ژنان کێشەی ئالودەبون بە بازاڕیان هەیە و بۆشاییەکانیان بەوە پڕدەکەنەوە، لەکاتێکدا ئەو کارە هەڵەیەکی گەورەیە، کە زۆر جار دەچنە بازاڕ و شتی ناپێویست دەکڕن فرۆشیارەکانیش زوو زوو داشکاندن ڕادەگەیەنن بۆ ئەوەی ئەو حەزەی خانمان بۆ بازاڕکردن بقۆزنەوە، باشترە کۆنتڕۆڵی ئەو دۆخەت بکەیت و بە شتی دیکەوە خۆت سەرقاڵ بکەیت.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان