ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

جیهان

ماكرۆن: ناتۆ لەسەرە مەرگدایە

خەڵك – بەشی هەواڵ

سەرۆكی فەڕەنسا ڕایدەگەیەنێت، ئەو بارودۆخەی ئێستا ناتۆی پێدا تێپەڕدەبێت هاوشێوەی چاوەڕێی مردنە لەسەر جێگا.

ئیمانوێل ماكرۆن سەرۆكی فەڕەنسا لە چاوپێكەوتنێكدا لەگەڵ گۆڤاری (زە ئیكۆنۆمیست) باسی لە ئەگەرەكانی هەڵوەشاندنەوەی هاوپەیمانێتی باكووری ئەتڵەسی (ناتۆ) كرد و ڕایگەیاند: ئەو بارودۆخەی ئێستا ناتۆی پێدا تێپەڕدەبێت هاوشێوەی چاوەڕێی مردنە لەسەر جێگا و هۆكاری ئەوەش دەگەڕێتەوە چەند هۆكارێك لەوانەی پابەندنەبوونی ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا بەو بەڵێنانەی بە هاوپەیمانەكانی داوە لە ناتۆ.

بەوتەی ماكرۆن یەكێكی تر لە هۆكارەكانی لاوازبوونی ناتۆ هەڵسوكەوتەكانی توركیای ئەندامە لە ناتۆ وەك ئاماژەیەك بۆ لەشكركێشی توركیا لە سوریا.

ماكرۆن ئاماژەی بەوەشداوە: كە بۆ پاراستن و هێشتنەوەی ناتۆ پێویستە وڵاتانی ئەندام هەوڵەكانیان چڕ بكەنەوە بۆ گەشەپێدان و بەهێزكردنی توانا بەرگرییەكانی ئەوروپا و دیاریكردنی ئامانج و ستراتیژی نوێیە بۆ هاوپەیمانییەكە.

لە وەڵامی پرسیارێكدا سەبارەت بەوەی كە تا ئێستاش بڕوای بە ماددەی پێنج لە ڕێككەوتننامەی ناتۆ هەیە كە تایبەتە بە گرنگی بەرگری كۆمەڵی ئەندامانی هاوپەیمانییەكە، ئیمانوێل ماكرۆن سەرۆكی فەڕەنسا دەڵێت نازانم، كە ئەمەش ئاماژەیەكە بۆ نەبوونی هەماهەنگی و ناكۆكی لە نێوان ئەندامانی ناتۆ.

جیهان

برێت ماكگۆرك: ئەو 15 پرسیارەی كە ترەمپ دەیەوێت ئاڕاستەی ئەردۆغانی بكات، بەڵام نایكات

خەڵك – بەشی هەواڵ

لەگەڵ ئەوەی، ڕەجەب تەیب ئەردۆغان سەرۆك كۆماری توركیا لە كۆشكی سپییە و لەگەڵ دۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمریكا كۆدەبێتەوە، برێت ماكگۆرگ نێردەی پێشووی سەرۆكی ئەمریكا بۆ شەڕی دژی داعش لە هەژماری تایبەتی خۆی لە تۆڕی كۆمەڵایەتی توویتەر نووسیویەتی، 15 پرسیار هەن كە لەوانەیە ترەمپ بیەوێت ئاڕاستەی ئەردۆغانی بكات، بەڵام نایكات.

برێت مەكگۆرك ئەو 15 پرسیارەی ترەمپی بۆ ئەردۆغان بەمشێوەیە ڕیزكردووە:

– بەغدادی چۆن لە خانوویەكی سەلامەت و لەنێو ئەو هەموو توونێلە ئامادەكراوە بە دووری پێنج كیلۆمەتر لە سنووری ئێوە دەژیا؟

– بۆچی جێگرەوەی دووەمی بەغدادی لە جەرابلس دۆزرایەوە كە شارۆچكەیەكی بچووكی سەر سنووری ئێوەیە و لەژێر كۆنتڕۆڵی ئێوەیە؟

– كاتێك داواتكرد ئەمریكا 30 كیلۆمەتر هەسەدە لە سنوورەكانت دووربخاتەوە، دەتزانی كە بەغدادی بەدووری پێنج كیلۆمەتر لە سنوورەكەتەوە لەگەڵ خێزانەكەی دەژیا؟

– بۆچی ئەو ناوچانەی سوریا كە تۆ دەتەوێت كۆنتڕۆڵیان بكەی یا لەژێر دەسەڵاتی تۆدابن هەمیشە دەبنە پێگەی سەلامەت بۆ سەركردەكانی قاعیدە و داعش؟

– لە چەند هەفتەی ڕابردوو وتت كە چەند كەسێكی نزیك لە بەغدادیت دەستگیركردوون لەنێویاندا ژنەكەی بەغدادی هەیە. بۆچی تا ئێستا ئەو كەسە داواكراوانەی جیهانت دەستگیرنەكردوون؟ ئەوانە چیان دەكرد لە توركیا؟

– ئەو 40 هەزار چەكدارە بیانییە چۆن ئاوا ئازادانە لەڕێگەی توركیاوە چوونە سوریا، كە بەشێكیان قاعیدەبوون و بوونە بڕبڕەی پشتی داعش؟

– بۆچی داواكانت بۆ داخستنی سنوور بەسەر داعش ڕەتكردەوە، كاتێك هەسەدە داعشی تێكشاند، سنوورەكانت بەسەر داعش داخست؟

– بۆچی گەڕانی هاوبەشت لەگەڵ پوتن و ڕوسیا لە سوریا قبوڵكرد، بەڵام ڕەتتكردەوە لە هەندێ ناوچە گەڕانی هاوبەش لەگەڵ سەربازانی ئەمریكا ئەنجامبدەی و سەربازانی ئێمەت خستە مەترسییەكی گەورە لە باكووری ڕۆژهەڵاتی سوریا كە دوو لەسەر سێی كەوتە دەست ڕوسیا و ئەسەد؟

– بۆچی هەوڵی چەند ساڵە و ملیۆنان دۆلاری ئەمریكی و جێگیركردنی باشترین پلانداڕێژی سەربازی لە ئەنقەرە بۆ ئەو گرووپەی ئۆپۆزیسیۆن بوو كە تۆ جەختت دەكردەوە هاوكارن لە شەڕی دژی داعش، دوایش دەركەوت كە زۆر توندڕەون تا سەربازانی ئەمریكایی هاوبەشیان لەگەڵدا بكات و لەگەڵیاندا هەست بە سەلامەتی بكەن؟

– بۆچی، هاوپەیمانێكی ناتۆ بووەتە گەورەترین زیندانی بۆ ڕۆژنامەوانان؟

– بۆچی حكومەتەكەت بە ئەنجامدانی مامەڵەی نایاسایی لەگەڵ ئێران بووە گەورەترین لە جیهان لەڕووی خۆ دزینەوە لە سزاكان و گیرفانی لێپرسراوە باڵاكانی توركیای پێ پڕبوو؟ ئەو هەموو ملیار دۆلارە بۆ كوێ ڕۆیشت؟

– كاتێك هەڕەشەی ناردنەوەی دوو بۆ سێ ملیۆن پەنابەر دەكەی بۆ باكووری ڕۆژهەڵاتی سووریا، ئەو خەڵكانەی كە لەوێ دەژین بۆ كوێ بڕۆن؟ لەگەڵ ترەمپ هاوڕای كە كوردەكان بتوانن لە ناوچە ڕەسەنەكانیان كۆچبكەن بۆ ناوچەكانی دوور لە كێڵگە نەوتییەكان؟

– بۆچی لە 6ی ئۆكتۆبەر دوابەدوای پەیوەندییە تەلەفۆنییەكەت لەگەڵ ترەمپ هەڕەشەی سەربازیشت لە باكووری ڕۆژهەڵاتی سوریا دەكرد و لە هەمان ڕۆژدا سیستمی مووشەكی ئێس 400ی ڕوسیایت بەدەستگەیشت، ئایا ئەمە بەڕێككەوت بوو؟

– بۆچی تەلەڤزیۆنی فەڕمی وڵاتەكەت “ئۆپراسیۆن”ی كوشتنی ژنە كوردێك (هەڤرین خەڵەف) بەرزدەنرخێنێت تا ئەوكاتەی زانرا كە “لە ڕاستیدا” ئەوە تاوانی جەنگە و تەواوی هەواڵەكان لەسەر ئەو كوشتنە ڕەشكرانەوە؟ هیچ كەسێك لەسەر ئەوە دراوەتە دادگا؟

– بۆچی بەردەوام پێداگری لەسەر فراوانكردنی دسەڵاتی گرووپە توندڕەوەكانی وەك قاعیدە دەكەی كە بەرپرسیارن لە ئەنجامدانی تاوانی مرۆیی؟ ئایا هیچ لەم گرووپانە باكووری ڕۆژهەڵاتی سوریا چەكی ئەمریكایی بەكاردێنن؟ ئەم گرووپانە لە ئاسمانی ئەو ناوچانە چالاكن كە لەژێر كۆنتڕۆڵی ئەمریكان؟

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

جیهان

ماكرۆن: نەتەوە یەكگرتووەكان لاوازە

خەڵك – بەشی هەواڵ

سەرۆكی فەڕەنسا ڕایدەگەیەنێت، هەڵوێستی ڕێكخراوی نەتەوە یەكگرتووەكان لەبەرامبەر قەیرانە جیهانییەكان لاوازە.

ئیمانوێل ماكرۆن سەرۆكی فەڕەنسا لە كاتی كردنەوەی كۆڕبەندی دووەمی پاریس لە پێناو ئاشتی وتەیەكی پێشكەشكرد و تێیدا ئاماژەی بەوەدا، سیاسەتی نێودەوڵەتی لەئێستادا لە قەیرانێكدایە كە پێشتر هاوشێوەی نەبووە، داواشیكرد رێگەی نوێ بۆ هاوكاریكردن و هاوپەیمانی نوێ پێكبهێندرێت، بۆ دەربازبوون لەو قەیرانانە.

هاوكات، سەرۆكی فەڕەنسا نیگەرانی خۆی سەبارەت بە لاوازی هەڵوێستەكانی ڕێكخراوی نەتەوەیەكگرتووەكان لەبارەی قەیرانە جیهانییەكانەوە دەربڕی.

ئیمانوێل ماكرۆن وتیشی: ئەو دامەزراوە سیاسی و داراییە جیهانیانەی كە لە دوای جەنگی دووەمی جیهانیيەوە بەشێوەیەكی باش كاریان كردووە، ئەمڕۆ خودی ئەو دامەزراوانەش لە قەیراندان.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

جیهان

ڤیدیۆ.. خۆپیشاندەران لە كاتی تێپەڕبوونی كاروانی ئۆتۆمبێلەكانی ئەردۆغان لە واشنتۆن: “تۆ داعشیت”

خەڵك – بەشی هەواڵ

لەكاتی تێپەڕبوونی كاروانی ئۆتۆمبێلەكانی ڕەجەب تەیب ئەردۆغان سەرۆكی توركیا بە شەقامەكانی نیویۆرك ژمارەیەك لە خۆپیشاندەران ناڕەزاییان دژی ڕەفتارەكانی سەرۆكی ئەو وڵاتە لە ڕۆژئاوای كوردستان دەربڕی و ڕایانگەیاند: “تۆ داعشیت”.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان