ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

جیهان

فەڕەنسا: داعش دەگەڕێتەوە سوریا و عیراق

خەڵك- بەشی هەواڵ
سەرۆك وەزیرانی فەڕەنسا ڕایدەگەیەنێت، بڕیارەكانی توركیا و ویلایەتە یەكگرتووەكان لە سوریا، بەرەنجامی خراپی بۆ ناوچەكە دەبێت و ئەو ڕێوشوێنانەی گیراونەتەبەر، بە دڵنیاییەوە دەبێتە مایەی گەڕانەوەی ڕێكخراوی داعش لە سوریا و عیراق.

ئیدوارد فیلیپ، سەرۆك وەزیرانی فەڕەنسا لە وەڵامی پرسیاری پەڕلەمانی وڵاتەكەی ڕایگەیاند، “گەڕانەوەی داعش لە باكووری خۆرهەڵاتی سوریا حەتمییە و ڕەنگە ڕێكخراوەكە بە هەمان شێوە لە باكووری خۆرئاوای عیراقیشیدا سەرهەڵبداتەوە، ئەمەش مانای خاپوركرنی ئاسایشی ئێمە دەگەیەنێت”.

سەرۆك وەزیرانی فەرەنسا، واشنتن-ی بە ڕێگەدان بە هێرشەكەی توركیا و پشتیوانیكردن لە هێرشەكە تۆمەتبار كرد، كە لەڕێی بڕیاری پاشەكشەپێكردنی هەزار سەربازی ئەمریكایی بوو بەشێوەیەكی تاكلایەنە لە سوریا.

ئەم لێدوانانەی ئیدوارد فیلیپ لەكاتێكدایە، كە هێزەكانی سوپای توركیا ئۆپەراسیۆنێكی سەربازی لە باكووری خۆرهەڵاتی سوریا بەڕێوەدەبەن و دەیان هاووڵاتی مەدەنی كوردیان شەهید و بریندار كردووە، بەڵام بەو پێیەی دەستدرێژییە بۆ سەر دەوڵەتێكی تر، بەشێوەیەكی فراوان ڕووبەڕووی ڕەخنەیەكی زۆر بۆتەوە.

لە 9ی تشرینی یەكەمی 2019، سوپای توركیا لەڕێی بۆردومانی فڕۆكە جەنگییەكانی، هێرش و پەلامارەكانی بۆسەر شار و شارۆچكەكانی ڕۆژئاوا دەستپێكرد، دەستپێكردنی ئەم هێرش و پەلامارانەش، هاوكات بوو لەگەڵ ڕاگەیاندنی پاشەكشەكردنی هێزەكانی ئەمریكا لە ناوچەكانی باكووری خۆرهەڵاتی سوریا، كە لەلایەن كوردەوە بەڕێوەدەبرێن.

جیهان

نەوەیەكی خامنەیی تووشی كۆرۆنا بوو

خەڵك- بەشی هەواڵ
دوو تووشبووی نوێ‌ بە ڤایرۆسی كۆرۆنا لە ئێران ڕاگەیەنرا، كە یەكێكیان نەوەی خامنەییە و ئەوی دیكەیان ئەندامی ئەنجوومەنی دەستنیشان كردنی بەرژەوەندییەكانی كۆماری ئیسلامی ئێرانە.

بەپێی هەواڵێكی ئاژانسی (RT)ی ڕوسی، ئەنجوومەنی دیاری كردنی بەرژەوەندییەكانی ئێران لە بەیاننامەیەكدا ئاشكرای كردووە، كە محەمەد میر محەمەدی، ئەندامی ئەنجوومەنەكە تووشی ڤایرۆسی كۆرۆنا بووە و دۆخی تەندروستی جێگیرە.

ئەنجوومەنەكە ئەو هەواڵانەی تۆڕە كۆمەڵایەتییەكانی ڕەتكردۆتەوە، كە باسی تیچكچوونی باری تەندروستی محەمەدی و چوونە حاڵەتی غەیبووبەی دەكەن.

ئەمە لەكگاتێكدایە، كە ئێوارەی دوێنێ‌، دایكی محەمەدی لە یەكێك لە نەخۆشخانەكانی قوم بەهۆی نەخۆشی كۆرۆناوە گیانی لەدەستدا، كە خوشكی مەرجەعی ئایینی (موسا شبیری زنجانی)یە كە خرابووە كەرەنتینەی چاودێرییەوە دوای مردنی بەرپرسی جێبەجێ‌ كردن و دارایی لە نووسینگەكەی بەهۆی كۆرۆناوە.

هاوكات میدیاكانی ئێران بڵاویانكردەوە، كە غولام ڕەزا حەداد عادل، نەوە و ڕاوێژكاری خامەنەیی بۆ كاروباری نێودەوڵەتی تووشی كۆرۆنا بووە.

وەزارەتی تەندروستی ئێران لە ڕاگەیەنراوێكدا ئاماژەی بەوەكردووە، كە لە 24 كاتژمێری ڕابردوودا 205 كەس تووشی ڤایرۆسی كۆرۆنا بوون و بەمەش ژمارەی گشتی گەیشتۆتە 593 كەس و ژمارەی مردووان بەرزبۆتەوە بۆ 43 كەس و 123 كەسیش چاكبوونەتەوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

جیهان

سەرۆكی ڤەنزوێلا: كۆرۆنا چەكێكی بایۆلۆجییە و لە دژی چین دروستكراوە

خەڵك- بەشی هەواڵ
نیكۆلاس مادورۆ سەرۆكی ڤەنزوێڵا ڕایدەگەیەنێت، ڤایرۆسی كۆرۆنای نوێ‌ چەكێكی بایۆلۆجییە و لە دژی چین بەكاردەهێنرێت.

وەزارەتی دەرەوەی ڤەنزوێلا لە زاری مادورۆوە بڵاویكردەوە “بەپێی ئەو توێكارییانەی لە جیهاندا كراون، دەركەوتوو كە ڤایرۆسی كۆرۆنا دەكرێت وەك زنجیرەیەكی داهێنراو تەماشا بكرێت و بۆ مەبەستی جەنگی بایۆلۆجی دژ بە چین بەكاربهێنرێت”.

وتیشی: “زۆر دیاردە هەن كە ئاماژە بە ڕاستی ئەم بۆچوونە دەكەن، بۆیە پێویستە بە ڕاشكاوانە باسی بكەین و زەنگی مەترسی لێبدەین لەپێناو ڕێگرتن لە بەكارهێنانی ڤایرۆسی كۆرۆنا وەك چەك دژ بە چین و گەلانی جیهان”.

بە وتەی سەرۆكی ڤەنزوێلا “شارستانی مرۆیی پێشتر ڕووبەڕووی نەخۆشی وەها نەبۆتەوە”.

ڤایرۆسی كۆرۆنای نوێ‌ لە كۆتایی كانوونی یەكەمی ڕابردوو لە شاری ووهانی چینی دۆزرایەوە كە بە یەكێك لە چڕترین شارەكانی چین لەڕووی دانیشتوانەوە دادەنرێت و ژمارەی دانیشتوانی دەگاتە 12 ملیۆن كەس.

بەهۆی نەخۆشییەكەوە تائێستا نزیكەی 2800 كەس گیانیان لەدەستداوە، ژمارەی تووشبوانیش لە چین گەیشتۆتە نزیكەی 80 هەزار كەس، ڤایرۆسەكەش لە زیاتر لە 50 وڵاتی جیهاندا بڵاوبۆتەوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

جیهان

هیچ وڵاتێك ئامادە نییە وەریانبگرێت
هەزاران كۆچبەر لە سنوورەكانی توركیا و یۆنان و بولگاریا كۆبوونەتەوە

خەڵك-بەشی هەواڵ

لە 28 ئەم مانگەوە توركیا سنوورەكانی بۆ كۆچبەرانی نایاسایی كردووەتەوە، بەو هۆیەوە هەزاران كۆچبەر خۆیان گەیاندە سنوورە ئاوی و وشكانییەكانی توركیا لەگەڵ یۆنان و بولگاریا.

ئەم بڕیارەی حكومەتی توركیا وەك كاردانەوە بوو بەرامبەر ئەو هێرشەی لە ئیدلب كرایە سەر هێزەكانی و 33 سەربازی كوژران. توركیا هۆكاری گواستنەوەی بۆ گەیاندنی كۆچبەران بۆ ناوچە سنوورییەكان ئامادە كردووە.

ئەو كۆچبەرانە، پێكدێن لە هاوڵاتیانی كوردستان، عیراق، ئەفغانستان، پاكستان و سوریا و چەند وڵاتاێكی دیكە كە لە ناوچە سنوورییەكانی نێوان توركیا و ئەوروپا ماونەتەوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان