ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

کوردستان

ڕێكخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەكان ڕاگەیەندراوێكی بڵاوكردەوە


خەڵك-بەشی هەواڵ

ڕێكخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەكان ڕایدەگەیەنێت، یاساكانی ھەرێمی كوردستان لەگەڵ ئەو ڕێكەوتننامانەدا گونجاون كە حكومەتی فیدڕاڵی عێراق واژۆی كردووە.

دیندار زێباری ڕێكخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەكان لە حكومەتی هەرێم لە ڕاگەیەندراوێكدا ئاماژە بۆ ئەوە دەكات، یاساكانی ھەرێمی كوردستان لەگەڵ ئەو ڕێكەوتننامانەدا گونجاون كە حكومەتی فیدڕاڵی عیراق واژۆی كردووە.

وتیشی”ھەر یاسایەك لە ھەرێمی كوردستان لە پەڕلەمانی كوردستانەوە دەردەچێت، بەھیچ جۆرێك لەگەڵ دەستووری فیدڕاڵی عیراقدا پێچەوانە نییە و نابێت، چونكە دەستووری بوونی یاساكانی ھەرێمی كوردستان، مەرجی یەكەمی دەركردنی ھەریاسایەكە لە ھەرێمی كوردستان، بەڵام دەبێت بابەتێك ورد بكەینەوە كە ئەویش چوارچێوەی سەلاحیاتی ھەرێمی كوردستانە لە دەركردنی ھەندێك یاسا یان پابەند نەبوون بە ھەندێك یاسا و ڕێكەوتنامەوە كە سەڵاحیاتی ئیقلیمی خۆی بەكاردەھێنێت بەپێی ئەو بنەمایانەی كە لە دەستووردا دیاریكراوە”.

ئاماژەی بۆ ئەوەش كرد، گرنگترین میكانیزم كە لە هەرێمی كوردستان پەیڕەو دەكرێت بۆ جێگیركردنی پێوەرە نێودەوڵەتییەكان لە دامودەزگاكانی حكومەت لە بوارەكانی مافی مرۆڤ بەگشتی بریتییە لەوەی لە ساڵی 1992ـەوە، پەڕلەمانی كوردستان جاڕنامەی جیھانی مافەكانی مرۆڤ و یاسا و ڕێكەوتننامە نێودەولەتییەكانی تایبەت بە پاراستنی مافەكانی مرۆڤ و منداڵ و ژنانی كردۆتە بنەمایەكی دانپێدانراو و ڕێزلێگیراو و بنەما بۆ داڕشتنی یاساكان.
ڕوونیشیكردەوە، یاسای مافی بەدەستھێنانی زانیاری چۆتە بواری جێبەجێكردنەوە، بۆ نموونە وەك یاساكە داوای كردووە، وەزارەتی داد فەرمانبەرێكی تایبەتمەند كردووە بۆ ئەوەی تایبەت بێت بە پێدانی زانیاری و ئەپلێكەیشنی ڕەسمی پێدانی زانیاری چاپ كردووە و ھەر كەسێك سەردانی وەزارەتی داد بكات بۆ وەرگرتنی زانیاری پێیان دەدرێت و وەڵامی پرسیارەكانیان دەدرێتەوە و بە ھیچ كەسێك ناگووترێت كە وەڵامی ئەو پرسیارە لەلای ئێمە نییە.

ڕێكخەری ڕاسپاردە نێودەوڵەتییەكان ڕاشیگەیاند، لە هەرێمی كوردستان ئازادی ڕۆژنامەگەری و ڕادەربڕین بەپێی یاسا رێكخراوە و لەكاتی بوونی هەر حاڵەتێك كە دژ بە ڕێنماییەكانی ڕۆژنامەگەری لە هەرێمی كوردستان و پێشێلكردن بێت یان بچێتە خانەی تەشهیر و ناوزڕاندن ئەوا كار بە یاسای سزادانی عێڕاقی ژمارە (111)ی ساڵی 1969ی هەمواركراو دەكرێت، بۆیە پێویستە میدیاكارانیش نەبنە هۆی تێكدانی ڕەوشی ئارامی و زیانگەیاندن بە موڵكی گشتی و تایبەت، بەڵام سەرەڕای ئەوەش هەركاتێك رۆژنامەنووس یان دەزگایەكی میدیایی یاسا پێشێل بكات ئەوا راستەوخۆ لەلایەن دەزگا ئەمنییەكانەوە رێوشوێنیان بەرامبەر ناگیرێتە بەر، چونكە بەپێی یاسای ڕۆژنامەنووسی ژمارە (35)ی ساڵی (2007) تایبەت بە كاری رۆژنامەوانی ناكرێت هیچ رۆژنامەنووسێك دەستگیر بكرێت بەبێ بڕیاری دادگا و رەزامەندی سەندیكای رۆژنامەنووسانی كوردستان.

لە بارەی بواری پەروەردە، ڕێكخەری ڕاسپاردە نیودەوڵەتییەكان ڕوونیكردەوە، قوتابخانە حكومی و نێودەوڵەتییەكان ساڵ بەساڵ لە زیادبووندان و ئەمەش بەرەوپێش چوونێكی باشە و كاریگەری ئەرێنی لەسەر سیستەمی پەروەردە هەیە، بەڵام سەبارەت بە بوونی توێژەری دەروونی لە خوێندنگاكان دەبێت ئاماژە بەوە بكەین بە گشتی ژمارەی توێژەرانی دەروونی لەناو قوتابخانەكان كەمن (1760) توێژەر و ڕێنماییكاری دەوروونی لە كۆی نزیكی(٨٠٠٠) قوتابخانە ‌بوونیان هەیە كە ئەمانیش بە ڕێكوپێكی دابەش نەكراون و تەنها لەناو شارەكاندا هەن، كەمی ئەم ژمارەیە دەگەرێتەوە بۆوەستانی دامەزراندن و پڕنەكردنەوەی ئەو بۆشاییە بەو كەسانەی بەشی كۆمەڵناسی دەرونناسیان تەواو كردوە و خوازیاری كاركردنن لەو بوارەدا.

کوردستان

كۆرۆنا ڕێگەی بە منداڵانی ئۆتیزمیش نەدا یادی ڕۆژە جیهانییەكەیان بكەنەوە


خەڵک – ئارام سەردار

دووی نیسانی هەموو ساڵێک وەکو ڕۆژی جیهانی منداڵانی ئۆتیزم دیاری کراوە، بەڕێوەبەری گشتی چاودێری و گەشەپێدانی کۆمەڵایەتی هەولێریش وێڕای پیرۆزبایی ئەم ڕۆژە لە منداڵانی ئۆتیزم و کەسوکاریان ڕایدەگەیەنێت، منداڵانی ئۆتیزم و کەسوکاریان بە دەست کۆمەڵێک کێشە دەناڵێنن و پێویستە ئاوڕیان لێبدرێتەوە.

یوسف چاوشین، بەڕێوەبەری گشتی چاودێری و گەشەپێدانی کۆمەڵایەتی هەولێر بە(خەڵک)ی ڕاگەیاند، ساڵانە یادی ئەم ڕۆژەمان دەکردەوە و بە دەرفەتمان دەزانی بۆ دڵخۆش کردنی منداڵانی ئۆتیزم و خستنەڕووی خزمەتگوزارییەکانمان بۆیان و ئاگادارکردنەوەی تاکەکانی کۆمەڵگە لە کێشە و پێداویستیەکانیان، بەڵام بە داخەوە بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی كۆرۆنا ئەم دەرفەتەی لە ئێمە وەرگرت و نەمانتوانی ئەمساڵ بەم ئەرکە پیرۆزە هەستین.

دەشڵێت، ئەوەی جێگەی خۆشحاڵیە لە دوو ساڵی ڕابردوو بە پێی ئیمکانیاتی بەردەستمان توانیومانە لە نزیکەوە لەگەڵ کێشە و ئازارەکانی ئەم توێژەدا بین و لە سنووری پارێزگای هەولێر ٤٠٢ منداڵی ئۆتیزم مووچەی مانگانەیان هەبێت و مۆڵەتی بەخێوکردن بە کەسوکاریان ببەخشین بۆ بەخێو کردن و چاودێری کردنیان.

یوسف چاوشین ئاماژەی بۆ ئەوەشکرد، هەر لە ماوەی دوو ساڵی ڕابردوو جگە لە پێشکەش کردنی خزمەتگوزاری بێ بەرامبەر لە سەنتەری ئۆتیزمی حکومی، مۆڵەتمان بە کردنەوەی شەش سەنتەری ئۆتیزمی ئەهلی داوە بۆ ڕاهێنانی منداڵانی ئۆتیزم لە شوێنە جیاجیاکانی پارێزگای هەولێر و بە ڕەچاوکردنی باری دارایی خێزانەکانیان بڕیارمان داوە لەم مانگە بە هۆی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی كۆرۆنا دەوام لە سەنتەرەکانی ئۆتیزم ڕابگیرێت و هیچ بڕە پارەیەک لە کەسوکاری منداڵان وەرنەگیرێت.

ئەوەشی خستەڕوو، لە نزیکەوە ئاگادارین کە منداڵانی ئۆتیزم و کەسوکاریان بە دەست کۆمەڵێک کێشە دەناڵێنن و پێویستە ئاوڕیان لێبدرێتەوە و لەگەڵ باشتربوونی باری دارایی حکومەتیش، باری دارایی کەسوکاری منداڵانی ئۆتیزم باش بکرێت.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان

بازاڕی دراو لە سلێمانی داخرا


خەڵك – بەشی هەواڵ
ئەمڕۆ بازاڕی دراو لە سلێمانی بە هۆی دروستبوونی قەرەباڵغییەوە داخرا.

سەرچاوەیەك لە بازاڕی دراوی سلێمانی بە (خەڵك)ی ڕاگەیاند ئەمڕۆ نرخی دۆلار 124.250 دینار بووە و قەرەباڵغییەكی زۆر دروست بووە كە زۆربەشیان عەرەب بوون.

ئەوەشی خستەڕوو كە هێزە ئەمنییەكان بۆ بڵاوكردن بە قەرەباڵغییەكەی بڕیاریان دا بازاڕەكە دابخرێت و ڕوونیش نییە كە ڕۆژی شەممە دەكرێتەوە یان نا.

لە كاتێكدا نرخی دۆلار لە سلێمانی دابەزی بوو، بەڵام لە بەغدا بەرزبوونەوەیەكی بەرچاوی بەخۆوە بینی و بە پێی بۆڕسەی كیفاح نرخی 100 دۆلار گەیشتووەتە 127 هەزار، هاوكات لە بازاڕەكاین ئاڵوگۆڕی دراو لە بەغدا نرخی كڕینی 100 دۆلار 126 هەزار بووە و بە 128 هەزاریش فرۆشراوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان

تەندروستی هەولێر: زیاتر لە ٤٥٠٠ هاووڵاتی پەیوەندییان بە تیمی فریاگوزاری ١٢٢ کردووە


خەڵک – ئارام سەردار

بەڕێوەبەرایەتی گشتی تەندروستی هەولێر ڕایدەگەیەنێت، زیاتر لە چوار هەزار هاووڵاتی پەیوەندیان بە تیمی فریاگوزاری ۱۲۲ کردوە و تیمەکەش هاوشانی تیمی فریاگوزاری زێرەڤانی لە خزمەتی هاونیشتیمانیان دابوون.

بەڕێوەبەرایەتی گشتی تەندروستی هەولێر لەڕاگەیەنراوێکدا کە وێنەیەکی دەست (خەڵک) کەوتووە تێیدا هاتووە، لەسەرەتای دەرکەوتنی ڤایرۆسی كۆرۆنا لە شاری هەولێر و ڕاگەیاندنی قەدەغەی هاتووچۆ بەڕێوەبەرایەتی گشتی تەندروستی هەولێر تیمی فریاکەوتنی ۱۲۲ بە شێوەی ۲٤ کاتژمێر، خستەگەڕ و تیمی نەخۆشخانەی زێرەڤانی هاوشانی سەنتەری هەماهەنگی ۱۲۲ لە خزمەتی هاووڵاتیان دابوون.

ڕوونیشیکردەوە کە سەنتەری هەماهەنگی فریاگوزاری ۱۲۲ لەماوەی قەدەغەی هاتووچۆدا ٤٥۲۲ هاووڵاتی پەیوەندیان بەتیمەکانی فریاگوزاری ۱۲۲ کردووە، و ۳٠٥۲ دەرچوون ئەنجامدراوە، لەڕێگای ٥۳ تیمی فریاگوزاری لە پارێزگای هەولێر.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان