ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

جیهان

مێركڵ: پێویستە ناكۆكییەكان لەگەڵ ئێراندا بە ئاشتییانە چارەسەربكرێن


خەڵك – بەشی هەواڵ

ڕاوێژكاری ئەڵمانیا بەپێویستی دەزانێت لەپێناو چارەسەركردنی ئاشتییانەی ناكۆكییەكان لەگەڵ ئێراندا هەموو ڕێگاكان تاقیبكرێنەوە.

ئەنگێلا مێركڵ ڕاوێژكاری ئەڵمانیا لە سەرۆكایەتی ئەنجومەنی وەزیرانی وڵاتەكەی لە بەرلینی پایتەخت بە ڕێورەسمێكی سەربازیی پێشوازیی لە ڤلادیمیر زێلێنسكی سەرۆكی ئۆكراین كرد و لەگەڵیدا كۆبووەوە.

دواتر مێركڵ و زێلێنسكی لە كۆنگرەیەكی ڕۆژنامەوانیی هاوبەشدا لە وەڵامی پرسیارێكدا سەبارەت بەوەی ئەمریكا بەڵگەی پێشكەشكردووە كە ئێران لە پشت هێرشی سەر نەوتهەڵگرەكانی كەنداوی عومانەوەیە كە هەفتەی ڕابردوو پەلاماردران، مێركڵ ڕایگەیاند:”ئەم ڕوونكردنەوانە بە جددیی وەردەگرین، پێویستە لەپێناو چارەسەركردنی ئاشتییانەی ناكۆكییەكان لەگەڵ ئێراندا هەموو ڕێگاكان تاقیبكرێنەوە.

ئەنگێلا مێركڵ جەختی لەوەشكردەوە، ئێران لەوبارەیەوە هەوڵیداوە و هایكۆ ماس وەزیری دەرەوەی وڵاتەكەی سەردانی ئێرانی كردووە، ڕاشیگەیاند: “لەگەڵ هاوبەشە ئەمریكییەكانیشماندا لە پەیوەندیی نزیكداین، دەزانین كە دۆخێكی هەستیار لە ئارادایە، بەمەبەستی كاریگەریی دانان لەسەر تەواوی لایەنەكان، هەموو كارێك دەكەین”.

مێركڵ وتیشی، بەتایبەتیی داوامان لە ئێران كردووە ئاستی گرژییەكان بەرزنەكاتەوە. هەروەك داواشیكرد ئێران پابەند بێت بە ڕێككەوتننامەی ئەتۆمیی و ڕایگەیاند: “ئەگەر وانەبێت ئەوا ئەوە دەرەنجامی دەبێت”.

جیهان

بەوێنە؛ لە عیراق و چەند وڵاتێك خواست لەسەر بەرماڵ زیاد دەكات


خەڵك- بەشی هەواڵ
ڕۆژانە خواستی هاووڵاتیان و نوێژخوێنان لەسەر بەرماڵی سەفەری، كە یەك جار بەكاردەهێنرێت ڕوو لە زیادبوون دەكات ئەوەش بەهۆی بڵاوبووونەوەی ڤایرۆسی كۆرۆناوە.

لە ئێستادا توركیا دەستی كردووە بە دروست كردن و بەرهەمهێنانی “بەرماڵی سەفەری” كە تەنها بۆ یەك جار بەكاردەهێنرێت دوای هەڵپڕینی لە كیسی تایبەتی و پێچراوەدا و هاوكات هەناردەی وڵاتەكانی وەك (سعودیە و ئیمارات و قەتەر و عیراق) دەكرێت.

جەلال ئارتان، بەرپرسی بەشی فرۆشتن و بەرهەمهێنان لە كۆمپانیای (پراتیكسار)ی توركی ئاماژەی بەوەكردووە، بەم دواییانە لەناوخۆ و دەرەوەی وڵات داواكارییەكی زۆریان بۆ دێت لەسەر بەرماڵی نوێژكردنی تایبەتی، كە بۆ یەك جار بەكاردەهێنرێت.

وتوشیەتی، “ئەو بەرماڵە درێژییەكەی 110 سانتیمەترە و پانییەكەی 60 سانتیمەترە و بەشێوەیەكی زۆر باش پێچراوەتەوە و ئاسانە بۆ هەڵگرتن و بەكارهێنان و نەك بۆ كاتی پەتای كۆرۆنا، بەڵكو بۆ كاتی گەشت و سەیران-یش بەكاردەهێنرێت”.

هاوكات بەپێی ڕاپۆرتێكی ئاژانسی (ئەنادۆڵ) لە ئێستادا ئەو بەرماڵە تایبەتییە ڕەوانەی چەندین وڵات دەكرێت و خواستی هاووڵاتیان لەسەری ڕووی لەزیادبوون كردووە ئەوەش بەهۆی مەترسییەكانی بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسی كۆرۆناوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

جیهان

گەشتی ئاسمانی و هاتووچۆی وشكانی لە ئەڵمانیا دەستپێدەكاتەوە


خەڵك- بەشی هەواڵ
بەپێی هەواڵی میدیاكانی ئەو وڵاتە، حكومەتی ئەڵمانیا دەیەوێت قەدەغەی گەشتی ئاسمانی و وشكانی بۆ 31 وڵاتی ئەوروپی هەڵبگرێت.

بەگوێرەی هەواڵێكی ئاژانسی (ڕۆیتەرز) كە لە زاری چەند سەرچاوەیەكی ئاگادارەوە بڵاویكردوەتەوە، ئەڵمانیا خوازیارە لە 15ی حوزەیرانەوە قەدەغەی هاتووچۆ بۆ 31 وڵاتی ئەوروپی هەڵبگرێت و بۆ ئەوەش بەنیازە بەشێوەی قۆناغ گەشتی ئاسمانی و وشكانی لەگەڵ ئەو وڵاتانە دەستپێبكاتەوە.

سەرچاوە ئاگادارەكان ئاماژەیان بەوەداوە، ئەگەر دۆخی قەیرانی كۆرۆنا لە ئەڵمانیا و ئەو 31 وڵاتە بەرەو قوڵبونەوەی زیاتر نەروات، ئەوا حكومەتی ئەڵمانیا بەشێوەی قۆناغ گەشتی ئاسمانی و وشكانی لەگەڵ ئەو وڵاتانە دەستپێدەكاتەوە.

داخوازیەكەی حكومەتی ئەڵمانیا وەك پرۆژەی پێشنیازكراو بۆ پەسەندكردنی كۆتایی پێشكەشی ئەنجومەنی وەزیران كراوە، كە تیایدا داوای دەستپێكردنەوەی گەشت بۆ 26 وڵاتی یەكێتی ئەوروپا بە(بەریتانیا)شەوە و ژمارەیەك وڵاتی سنوری شنگن كراوە.

هەفتەی رابردو هایكۆ ماس، وەزیری دەرەوەی ئەڵمانیا لە میانی دووەمین دیالۆگی وڵاتانی دراوسێ لە ئەوروپا ڕایگەیاند، ” لەدوای قەیرانی كۆرۆنا ئەڵمانیا ئامادەیە بۆ دەستپێكردنەوەی گەشتە نێودەوڵەتیەكانی و وەرگرتنی گەشتیارانی پشووی هاوین، بەڵام پێش هەموو شتێك دەبێت ڕەچاوی چەند خاڵێك بكرێت”.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

جیهان

ڕووەكی حەشیشە چارەسەری كۆرۆنا دەكات


لوقمان غەفوور

بەم دواییە توێژەرەوانی زانكۆی لیسبریدج لە هەرێمی ئەلبرتا-ی كەنەدا ئەنجامی توێژینەوەیەكیان خستۆتەڕوو كە سوودەكانی رووەكی كانەبس- حەشیش، كاریگەری باشی هەیە بۆ رێگریكردن لەچوونی پرۆتینی خانەی كۆرۆنا ڤایرۆس بۆ ناو خانەی سییەكانی كەسی تووشبوو.

بەپێی بەیاننامەیەكی چەند رۆژێك لەمەوبەری كۆمپانیای توێژینەوەی دەرمانسازیRX Pathway، ئەم توێژینەوەیە لەكۆتایی مانگی نیسان لە گۆڤاری Preprints بڵاوكرایەوە. ئەنجامی لێكۆلێنەوەكە كە هێشتا پێداچوونەوەی بۆ نەكراوە لەژێر ناوی: “توێژینەوەیەكی ستراتیژەكانی خۆپاراستن: چیرۆكی دژە – هەوكردنەكانی رەبۆ -ی روەكی ئاست باڵای كانەبیس لە كۆڤید -19 رزگارمان دەكات”.

توێژینەوەكە گوزارشتێكی هاوبەشە لە نێوان زانكۆ و Pathway، كە كاردەكات بۆ گەشەپێدانی رووەكی حەشیش لە چارەسەری نەخۆشیی دیاریكراو.

هەروەها رۆژنامەی ستار ئاند سترەیپ نوسیویەتی، توێژەرەوەكان لە هەرێمی ئەلبرتا-ی خۆرئاوای كەنەدا لێكۆڵینەوەكەیان بە بەكارهێنانی 3 دووری ئەنجامداوە، شانبەشانی سمپلێكی دیاریكراوە لە گیای حەشیش-ی ئاستبەرزی پوختەكراو كە ئەتوانێت گوڕان لە جینی ئەنزیمی ئاڵوگۆڕكردنی ئەنجیوكنسین-2 (ACE2) و ئاستەكانی پرۆتینی ACE2، بكات.

ئەنجامەكان دەریخستووە كە پوختەی جۆرێكی گیای (حەشیش) هاوكاری لە رێگری پرۆتینی ڤایرۆسەكە ئەكات بچێتە ژورەوە كاتێك لەلایەن خانەی سیییەكانی مرۆڤەوە پێشوازی لێدەكرێت.

د. ئیگۆر كۆڤالچۆك پرۆفیسۆری زانستی بایۆلۆژی لە زانكۆی لیسبریدج و بەرێوەبەری جێبەجێكاری كۆمپانیای Pathway، دەڵێت: “شارەزایانی زانست ئەوەیان پەسەند كردووە كە ئەنزیمی (ACE2) بخرێتە ناو خانەی كۆرۆنا ڤایرۆس ئەوا رێگری لە ئەنزیمی پرۆتینی ڤایرۆسەكە ئەكات لە لەلایەن خانەی سییەكانی مرۆڤەوە پێشوازی لێنەكرێت”. وتیشی: “ئەنجامە سەرەتاییەكانمان نزیكن لەوەی بەرهەمی رەوەكی حەشیش چارەسەرێكی سەلامەتە بۆ كۆڤید-19 “.

دەشڵێت،” لە هەزار جۆری رووەكی كانەبیس- حەشیش كە پشكنینی بۆ كراوە تەنیا ژمارەیەكی كەم دەرچوون و تایبەتمەندی پزیشكی تێدایە”.

هەروەها د. كۆڤالچۆك بۆ پێگەی هەواڵی ULeth ی زانستی دەڵێت: “لەكاتێكدا زۆربەی سەرئەنحامەكان زیاتر لە سەركەوتن نزیكە تا بگەین بە شیكردنەوەی زیاتر بەڵام لێكۆڵینەوەكانمان بۆ ئایندە گرنگە دەربارەی كاریگەری حەشیشەی پزیشكی لەسەر كۆڤید-19″ وتیشی:”لەنێو هەموو حەشیشەكاندا حەشیشەی هندی لەهەموویان باشترە و تایبەتمەندی پزیشكی زیاترە”.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان