ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

عێراق

پلانی لابردنی عادل عەبدولمەهدی و گەڕانەوەی عەبادی لە ئارادایە

خەڵك- بەشی هەواڵ

عەلی بەدری سەركردە لە ڕەوتی حیكمەی نیشتیمانی كە لەلایەن عەمار حەكیمەوە سەرۆكایەتی دەكرێت ڕایگەیاند، لە ئەگەری لابردن یان دەستلەكاركێشانەوەی عادل عەبدولمەهدییدا، بەهێزترین چانس بەر حەیدەر عەبادی دەكەوێت بۆ گەڕانەوە بۆ سەر كورسی سەرۆك وەزیران.

هەندێك لە میدیاكانی عیراق لەزاری ناوبراوەوە بڵاویانكردووەتەوە، كە زۆربەی كوتلە سیاسییەكان توڕەن لە عەبدولمەهدی، چونكە بەپێی ئەو ماوەیەی بۆی دانرابوو سەركەوتوو نەبووە.

هەروەها وتویەتی”پێشبینی ئەوەدەكرێت عەبدولمەهدی خۆی دەستلەكاربكێشێتەوە، چونكە كوتلەكان فشارێكی زۆریان خستووەتەسەر، لەو حاڵەتەشدا حەیدەر عەبادی زۆرترین چانسی دەبێت”.

بەهێزی چانسی عەبادی لەوەوە سەرچاوە دەگرێت، كە ناوبراو لەلایەن ئەمریكاوە پشتیوانی دەكرێت و لە ماوەی ڕابردووشدا دەستی لە پۆستی حزبی و پەڕلەمانی كێشایەوە، بۆیە زیاتر گومانی ئەوەی لێدەكرێت لەلایەن ئەمریكاوە ئامادەكرابێت بۆ گەڕانەوە بۆ دەسەڵات.

ناسر هەركی، ئەندامی فڕاكسیۆنی پارتی دیموكراتی كوردستان لە پەڕلەمانی عیراق بە (خەڵك)ی ڕاگەیاند، ئەوانەی لەو بارەوە دەوترێن، هەموویان دەنگۆن، هیچیان نەچوونەتە قاڵبێكی فەڕمییەوە.

دەشڵێت “بە نافەڕمی باس لە دەستلەكاركێشانەوەی عادل عەبدولمەهدی دەكرێت، بەڵام نازانرێت سەرۆك وەزیران خۆی بۆچونی چییە، زۆر دەنگۆی تریش هەبوون، هیچیان ڕاستنەبوون”.

یەكێكی دیكە لەو كێشانەی لە ئەگەری دەستلەكاركێشانەوە یان لەسەركارلابردنی عەبدولمەهدییدا ڕوودەدات، موچەی فەرمانبەرانی هەرێمی كوردستانە، چونكە زۆربەی كوتلە و كەسایەتییە سیاسییەكانی عیراق لەگەڵ ئەوەن بە مەرجی ڕادەستكردنی نەوت موچەی فەرمانبەرانی هەرێم بدرێت، بێجگە لە عەبدولمەهدی، بۆیە پێشبینی ئەوەش دەكرێت، كێشەی جدی بۆ موچەش دروستبێتەوە، چونكە عەبادی بە ڕادەستكردنی نەوت، موچە ناداتە هەرێم و تاكو ئێستاش دیارنییە كابینەی داهاتووی هەرێم نەوتەكەی ڕادەستی بەغدا دەكات یان نا كە ئەم كابینە كاربەڕێكەرە سەرباری ڕێككەوتن لەگەڵ بەغدا تا ئێستا نەوتی ڕادەستنەكردووە.

عێراق

دانیشتووانی عیراق زۆرتر لە 40 ملیۆن كەسن

خەڵك –بەشی هەواڵ

ماڵپەڕی وۆلد پۆپلیشن ڕێڤیووی ئەمریكایی بڵاویكردەوە ژمارەی دانیشتووانی عیراق تا 2050 دەبنە 81 ملیۆن كەس.

بەپێی سەرژمێرییەك كە لەم مانگەدا كراوە، ژمارەی دانیشتووانی عیراق 40 ملیۆن و 380 هەزار و 568 كەسن، ئەم ژمارەیە لە 2030 بەرز دەبێتەوە بۆ 53 ملیۆن و 297 هەزار و 666 كەس.

ئاماژەی بەوەشكردووە، ژمارەی دانیشتووانی عیراق لە 2050 دەگاتە 81 ملیۆن و 490 هەزار و 359 كەس و پلەی 36هەمین دەگرێت لە وڵاتانی جیهاندا.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

عێراق

هاوپەیمانیە گەورەكانی عیراق هەڵدەوەشێنەوە؟
موقتەدا سەدر دوا وادەی بۆ عادل عەبدولمەهدی دیاری كرد

خەڵك- بەشی هەواڵ
جێبەجێ‌ نەكردنی بەرنامەی چاكسازی و دژایەتی گەندەڵی لەلایەن سەرۆك وەزیرانی عیراقەوە بەرەی ئۆپۆزسیۆن لە عیراق دروست دەبێت و ئەوەش دەبێتە هۆی هەڵوەشاندنەوەی هاوپەیمانی حزبە گەورەكانی عیراق.

ئایات مزەفەر نوری، وتەبێژی هاوپەیمانی نەسر، كە لەلایەن عەبادییەوە سەرۆكایەتی دەكرێت بۆ (سۆمەریە نیوز) ڕایگەیاندووە، كاتێك هاوپەیمانیەكەیان بڕیاریدا ببێت بە ئۆپۆزسیۆن بۆ ئەوەبوو، كە ببینە فشار بەشێوەی ئەرێنی بۆ كۆتایی هێنان بە پشك پشكێنە و دژایەتی گەندەڵی و جێبەجێ‌ كردنی بەرنامەی حكومەت، كە ئێستا ئەو ماوەیەی تێپەڕاندووە، كە حكومەت دەبوو پێبەند بێت پێوەی و جێبەجێی بكات.

 

وتوشیەتی، “هاوپەیمانی نەسر تا ئێستاش پەیوەستە بە پێگەكەی وەك بەشێك لە هاوپەیمانی چاكسازی و ئاوەدانكردنەوە لەگەڵ هاوبەشەكانی دیكە لەناو هاوپەیمانیەكەدا”.

ئاشكراشی كردووە، كە موقتەدا سەدر، ڕێبەری ڕەوتی سەدرماوەی 10 ڕۆژی داناوە بۆ حكومەت تاوەكو دۆخەكە ڕاست بكاتەوە، ئەوەش واتای ئەوەی دۆخی گشتی هاوپەیمانی چاكسازی و ئاوەدانكردنەوە چاوەڕێی كۆتایی هاتنی ماوەكە دەكات بۆ یەكلایی كردنەوەی ناوەكەی و هاوپەیمانیەكە.

جەختیشی كردۆتەوە، هاوپەیمانیەكە دوای كۆتایی هاتنی ماوەی 10 ڕۆژەكە هەڵوێست وەردەگرێت یان بەپێدانی ماوەیەكی دیكە بە حكومەت یان هەڵوێستی دیكەی دەبێت.
ڕائید فەهمی، پەرلەمانتاری هاوپەیمانی سائیرون، لە لێدوانێكی بۆ (خەڵك) ڕایگەیاند، ئێمە تێبینی تایبەتی خۆمان هەیە، بەڵام چاوەڕوان دەیكەن تا ئەو كاتەی حكومەت ڕوونكردنەوی خۆی دەدات.

سەبارەت بە هەڵوێستی هاوپەیمانی سائیرونیش بەرانبەر بە حكومەت، ڕائد فەهمی دەڵێت: “هەڵوێستی فەرمی ئێمە لە دوای میوانداری سەرۆكی حكومەت و وەڵامدانەوەی ئەو پرسیارانە دەبێت، كە سەبارەت بە كاری حكومی و ئەو دەستكەوتانەی بەدیهاتوون دەیانخاتەڕوو، لەسەر ئەو بنەمایە هەڵوێستی خۆمان هەڵدەچنین و ڕەنگە هەنگاوی تر هەڵبنێین”، ئاماژەی بە كراوەیی ڕێگەچارەكانیش كرد لەبەردەم هاوپەیمانییەكەیان، كە بە وتەی ئەو لەسەر بنەمای ئاستی ئەو خزمەتگوزارییانە دەبێت، كە لەلایەن حكومەتەوە پێشكەش بە گەل دەكرێن.

سەبارەت بە هەڵێستی سائیرونیش بەرانبەر بە پێكهێنانی بەرەی ئۆپۆزسیۆن لەلایەن هەندێك لە لایەنە سیاسییەكان، ڕائید فەهمی وتی، “ئەگەر مەبەست لە ئۆپۆزسیۆنێكی پەڕلەمانی دەستوری بێت وەك بە فەرمی ڕاگەیەندراوە، ئاساییە، بەڵام ئەگەر مەبەستی تری لەپشتەوە بێت و بۆ ڕووخاندنی حكومەت بێت، ئەوا دەكرێت بە نەشیاو دابنرێت، چونكە هەموو ئەو لایەنانە لە سەرەتاوە ڕازیی بوون بەو بەرنامە حكومییەی پێشكەش كرا، ئۆپۆزسیۆنیش كاتێك بۆ گۆڕینی حكومەت دێتەپێش، دەبێت پڕۆژەی كاری تری بەدەستەوە بێت، ئەمەش تائێستا لەلایەن ئەو لایەنانەی خواستییان بە بوون بە ئۆپۆزسیۆنە، ڕانەگەیەندراوە”.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

عێراق

ناوی كاندیدی وەزارەتەكانی عیراق ئاشكراكرا ..كوردێكی تێدایە

خەڵك- بەشی هەواڵ
سەرچاوەیەكی نزیك لە سەرۆكایەتی وەزیرانی عیراق ڕایدەگەیەنێت، لە هەفتەی داهاتوودا ناوی كاندیدەكان بۆ وەزەتە بەتاڵەكان، پێشكەش بە پەڕلەمان دەكرێت.

ئەمڕۆ چوار شەممە، سەرچاوەیەكی نزیك لە سەرۆكایەتی وەزیرانی عیراقەوە بە ماڵپەڕی (الاخباریە)ی عیراقی ڕاگەیاندووە، “عەبدولمەهدی پەڕلەمانی ئاگاداركردۆتەوە لەوەی، كە لە دانیشتنی شەممە یان دوو شەممەی هەفتەی داهاتوودا، ناوی كاندیدەكان بۆ وەزارەتە بەتاڵەكان لە حكومەتەكەیدا پێشكەش بە پەڕلەمان دەكات بۆ مەبەستی دەنگدان لەسەریان”.

بە وتەی سەرچاوەكە، “كاندیدەكان بریتین لە سەڵاح حەریری و نەجاح شەممەری بۆ وەزارەتی بەرگری و عەبدولغەنی ئەسەدی بۆ وەزارەتی ناوخۆ و سەفانە تائی بۆ وەزارەتی پەروەردە و حاكم ڕزگار محەمەد بۆ وەزارەتی داد”.

هەرچەندە لە مانگی تشرینی یەكەمی ڕابردووەوە، پەڕلەمانی عیراق متمانەی بەخشی بە حكومەتەكەی عادل عەبدولمەهدی، بەڵام بەهۆی ناكۆمی نێوان لایەنە سیاسییەكان، تائێستاش وەزارەتەكانی بەرگری و ناوخۆ و پەروەردە و داد، لە كابینەكە حكومییەكەدا بە بەتاڵی ماونەتەوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

کوردستان