ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

ئابوری

ئاژانسی وزە: ساڵی داھاتوو داواكاریی جیهانی لەسەر نەوت زیاددەكات

خەڵك- بەشی هەواڵ

ئاژانسی وزەی نێودەوڵەتی پێشبینی دەكات لە ساڵی 2019دا بەهۆی پتەوی ئابوری جیهانییەوە، داواكاریی لەسەر نەوت گەشەیەكی گەورە بەخۆوە ببنێت.

ئەمڕۆ چوارشەممە، ئاژانسی نێودەوڵەتی وزە لە ڕاپۆرتێكیدا ڕایگەیاندووە، “پێشبینی دەكات داواكاریی جیهانی لەسەر نەوت، ڕۆژانە بە بڕی 1.4 ملیۆن بەرمیل لە ساڵی داهاتوودا زیاد بكات و لە چارەكی دووەمی ساڵدا 100 ملیۆن بەرمیل لە ڕۆژێكدا تێبپەڕێنێت، ئەمەش بەهۆی پتەوی ئابوری جیهانی و سەقامگیربوونی نرخەكان”.

هەر بەپێی ڕاپۆرتەكەی ئاژانسی وزە، چاوەڕوان دەكرێت لەمساڵیشدا داواكارییەكان بە هەمان شێوە گەشە بكەن، بەبێ‌ ئەوەی گۆڕانكاریی لەو هەڵسەنگاندنەدا ڕووبدات، كە پێشتر بۆ مانگی ئایار كردبووی.

ئاژانسی وزەی نێودەوڵەتی، ڕێكخراوێكی نێودەوڵەتییە و كار دەكات لە بواری گەڕان و پەرەپێدانی و بەبازاڕكردنی تەكنیكی وزە و بەكارهێنانەكانی، هەروەها ڕێكخراوەكە ڕەسیدێكی ستراتیژی گەورەیشی هەیە لە نەوتدا، كە دەتوانێت لەرێگەیەوە دەست لەكاروباری بازاڕ وەربدات.

ئابوری

كاتی دابەشكردنی مووچەی مامۆستایان ئاشكراكرا

خەڵك- بەشی هەواڵ
بڕیارە لە كۆتایی ئەم هەفتەیە یان سەرەتای هەفتەی داهاتوو بڕە پارەكەی عیراق بۆ مووچە بگاتە وەزارەتی دارایی هەرێم و سەرچاوەیەكیش دەڵێت: “ڕۆژی یەك شەممە و دوو شەممە مووچەی پەروەردە دابەشدەكرێت”.

سەرچاوەیەك لە یەكێتی مامۆستایانی كوردستان بە (خەڵك)ی ڕاگەیاند، كە بڕیارە ڕۆژی یەك شەممەی داهاتوو مووچەی پەروەردەی دەرەوەی شارەكان دابەشبكرێت.

وتیشی، “ڕۆژی دوو شەممەی داهاتووش مووچەی پەروەردەی ناو شارەكان دابەشدەكرێت”.

لە خشتەی مووچەی مانگی نیسان، كە لەم مانگەدا دابەشكرا، مووچەی مامۆستایان و فەرمانبەرانی پەروەردە دواخرا و ئەمەش نیگەرانی و ناڕەزایی زۆری لێ‌ كەوتەوە و بەو هۆیەشەوە وەزارەتی دارایی و ئابووری هەرێم لە ڕاگەیەنراوێكدا ئاماژەی بەوەكرد، كە لە مانگی داهاتوودا مووچەی پەروەردە دەخرێتەوە لیستی یەكەم.

تا ئێستا هەریەكە لە وەزارەتەكانی (پەروەردە و ناوخۆ و خوێندنی باڵا) و خانەنشینان و كەمئەندامان مووچەی مانگی نیسان-یان وەرنەگرتووە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

ئابوری

بۆچی پەرلەمان و حكومەت بڕیاری كۆتایی لەسەر پڕۆژە یاسای مووچە نادەن؟

خەڵك- بەشی هەواڵ
ماوەی زیاتر لە حەوت مانگە پڕۆژە یاسای چاكسازی مووچە و دەرماڵە هاتۆتە پەرلەمانی كوردستان و شەش مانگە خوێندنەوەی دووەمی بۆ كراوە، بەڵام تائێستا نەخراوەتە بەرنامەی كارەوە و سكرتێری پەرلەمانی كوردستانیش دەڵێت: “ئەوەی لەسەر پەرلەمانە كراوە و چاوەڕوانی حكومەتین”.

بێگەرد تاڵەبانی، سكرتێری پەرلەمانی كوردستان بە (خەڵك)ی ڕاگەیاند، فراكسیۆنەكانی پەرلەمانی كوردستان لەسەر پڕۆژە یاساكە ڕێكن و گفتوگۆی ئەوتۆی لەسەر نەماوە، بەڵام چاوەڕوانی حكومەت بۆ ئەوەی وەڵامیان بداتەوە.

وتیشی، “بەپێی پەیڕەوی ناوخۆی پەرلەمانی كوردستان، هەر پڕۆژە یاسایەك بۆ ئەوەی پەسەند بكرێت، پێویستە پێشوەخت حكومەت ڕەزامەندی لەسەر دەبڕێت، بەڵام تائێستا حكومەتی هەرێم لەسەر ئەم پڕۆژە یاسایە ڕەزامەندی دەرنەبڕیووە، بۆیە ناتوانین بیخەینە بەرنامەی كارەوە”.

ناوبراو هەر لە قسەكانیدا ڕوونیكردەوە، كە حكومەت داوای ڕاپۆرتێكیان كردووە لەسەر پڕۆژەكە و ڕاپۆرتەكەیان تەسلیم كراوە، بەڵام ئەوان لە پڕۆژەكە ڕازی نین.

(خەڵك) لەسەرچاوەیەكی ئاگادار لە وەزارەتی دارایی و ئابورییەوە ئەوەی زانیووە، كە هۆكاری ناڕەزایەتی حكومەت بۆ زیادكردنی مووچەی خانەنشینكراوەكان بۆ 400 هەزار و دەستكارینەكردنی دەرماڵەكان دەگەڕێتەوە.

هەر بەپێی زانیارییەكان، حكومەت دەیەوێت پەرلەمان دەستكاری دەرماڵەكان بكات و بەمەستی سەرەكی پڕۆژەكەیش بۆ ئەوەیە دەستكاری دەرماڵەكان بكرێت، بەڵام پەرلەمان گەڕاندویەتیەوە بۆ حكومەت.

بەپێی ئامارەكان 56%ی ئەو پارەی حكومەت دەیدات بە فەرمانبەران بریتین لە دەرماڵەكان و ئەگەر حكومەتی هەرێم دەستكارییان بكات، ئەوا بڕی مووچە بەشێوەیەكی بەرچاو كەم دەبێتەوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

ئابوری

وەزارەتی دارایی هەرێم گشتاندنێك دەردەكات

خەڵك – بەشی هەواڵ
وەزارەتی دارایی و ئابووری هەرێم گشتاندنێك لەبارەی داهاتی وەزارەتی شارەوانی دەردەكات و ڕایدەگەیەنێـت، 83% ی داهاتی وەزارەتی شارەوانی و گەشتوگوزار بۆ گەنجینەی حكومەت دەگەڕێتەوە و ئەوەی دیكەی بۆ پەرەپێدانی كەرتی شارەوانی و گەشتوگوزار خەرجدەكرێت، دەشڵێت: “بڕیارەكە لەم مانگەوە كاری پێدەكرێت”.

بەپێی گشتاندنێكی وەزارەتی دارایی و ئابووری هەرێمی كوردستان، كە وێنەیەكی دەست (خەڵك) كەوتووە تیایدا ڕایگەیاندووە، لە مەبەدوا 83%ی داهاتی وەزارەتی شارەوانی و گەشتوگوزاری هەرێم بۆ خەرجییەكانی وەزارەتەكە بۆ گەنجینەی حكومەت دەگەڕێتەوە و 17%ش بۆ پەرەپێدانی كەرتی شارەوانی و گەشتوگوزار خەرج دەكرێت.

ئاماژەبۆ ئەوەشكراوە، ئەو خەرجیانەی، كە دەكرێت لە تەرازووی پێداچونەوەی مانگانەی شارەوانی دیاری بكرێت بۆ ئەوەی بخرێتە ناو بودجەی هەرێمی كوردستانەوە.

ئاشكراشی كردووە، بڕیارەكە لە ڕۆژی 1-7-2018وە تا ڕۆژی 31-12-2018 كاری پێدەكرێت.

دەقی گشتاندنەكە:

بەردەوام بە لە خوێندنەوە
ریکلام

کوردستان

دوایین