ئێمە لە تۆرە کۆمەڵایەتیەکان

ژینگە

بەوێنە؛ خۆپیشاندانی سەگەكان لە سلێمانی بەڕێوەچوو

سلێمانی ـ نزار جەزا

پاشنیوەڕۆی ئەمڕۆ لەشاری سلێمانی چەند ئاژەڵدۆستێك خۆپیشاندانێكیان بۆ سەگەكان ڕێكخست.

بەشێك لەئاژەڵدۆستان خۆپیشاندانێكیان لەپاركی ئازادی شاری سلێمانی بۆ داواكردنی مافی سەگەكان ڕێكخست.

سەروەر قەرەداغی، سەرۆكی ڕێكخراوی سروشتی كوردستان و ڕێكخەری خۆپیشاندانەكە، پەیامێكی خوێندەوە، كەتێیدا جەختیلەوەكردەوە، پێویستە مافی سەگەكان بپارێزرێن و چەند داواكارییەكی بۆ حكومەت و پەرلەمان و لایەنە پەیوەندیدارەكان خستەڕوو.

دەقی پەیامی ڕێكخەرانی خۆپیشاندانەكە:

سەگەكان مەكوژن
خودا بەبێ هۆ هیچ بونەوەرێكی دروست نەكردووە, هەر مرۆڤێك بەناوی خوداوە, دروستكراوەكانی خودا بكوژێت, لەفەرمانی خودا دەرچووە, ناكرێت, وەنابێت, سزای هیچ جۆرە ئاژەڵێك بدرێت لەسەرمرۆڤ, بەڵام دەكرێت سزای مرۆڤ بدرێت لەسەر ئاژەڵ, چونكە مرۆڤ عاقڵە, بەرپرسیارە, بەرامبەر بەژیانی ئاژەڵ, بەڵام ئاژەڵ بەرپرسیار نیە بەرامبەر بەژیانی مرۆڤ. ئەگەر مرۆڤە دەسەڵاتدارەكان, عاقڵن, نابێ هەرگیز بیر لە كوشتنی ئاژەڵەكان بكەنەوە, بەڵكوم دەبێ بیربكەنەوە و كاربكەن بۆ پاراستنیان, ئەگەرنا, ناعاقڵن. مرۆڤی عاقڵ چۆن دەبێ كاردانەوەی هەمان كاردانەوەی ئاژەڵ بێ؟ بەچی پاساوێك سەگ دەكوژن؟ ئەگەر پاساوی كوشتنی(سەگ)پەلاماردانە, ئەی كوشتنی لەلایەن مرۆڤەوە پەلاماردان نیە؟ تاوان نیە؟ بەپاساوی پەلاماردان, سەگەكان دەكوژن! بەتاوانی كوشتن, كێ دادپەروەری بۆ سەگەكان بەدیبهێنێت؟ جیاوازی نێوان مرۆڤ و ئاژەڵ چیە؟ كەلەڕۆحدا یەكسان بن و لەعەقڵدا, ناعاقڵبن! سەگەكان مەترسی نین بۆ مرۆڤ, مرۆڤەكان مەترسین بۆ سەگەكان.

ڕۆحی ئێمە و ڕۆحی سەگێك, گوێدرێژێك یان پشیلەیەك یەك ڕۆحە, ئەگەر كوشتنی ئێمە تاوانبێ, ئەوا كوشتنی ئەوان سەدجار تاوانە. هیچ گومانمان نیە, خودا سزای تاوانبارانی سروشت دەدات, بەڵام بەگومانین دادوەرەكان سزای تاوانباران بدەن.

سەگە بێ خاوەنەكان سەرگەردانن, سەرگەردانی كوچە و شەقامە تەسكەكانی شارن, چاوەڕوانی دەستی جەلادێكی نامەردی ماتۆڕسوارن, چاوەڕوانی جەلادەكانی ڤێترنەری حكومەتی كوردستانن, چاوەڕوانی مەرگێكی پڕ ئازارن. ئەوانەی بەناوی خوداوە ئاژەڵەكان دەكوژن, نەخودایان ناسیوە, نەلەگەورەیی خودا تێگەیشتون. ئەو جەلادە سەگ كوژانەی, دوێنی سەگەكانیان كوشت, ئەمڕۆ پشیلەكان دەكوژن, سبەینێش مرۆڤەكان وەك گوێدرێژەكان دەكوژن.

ئەوانەی ئاژەڵ دۆست نین, مرۆڤ دۆستیش نین. مافی مرۆڤ هەرگیز پارێزراو نابێ تا مافی ئاژەڵ پارێزراو نەبێت, پێشێلكردنی مافی مرۆڤ بەردەوامی دەبێ تا برینداركردن و ئازاردان و كوشتنی ئاژەڵەكان بەردەوامی هەبێ, هاوكێشەكە بەوجۆرەیە. بۆیە دەبێت مرۆڤ لەپێناو پاراستنی مافی خۆیدا, لەپێناو نەڕەنجاندنی خودادا, پەلاماردان و كوشتنی ئاژەڵەكان ڕابگرێت. ئەگەر نا بەژیانی باجی تاوانەكانی دەدات.

تاوانی كوشتنی سەگ, تاوانێكی تەواو قێزەون و نامۆیە بەمرۆڤی عاقڵ, تاوانێكی گەورەیە بەرامبەر بەسروشت. بۆیە ئیدانەی هەر جۆرە پەلاماردان و دەستدرێژییەك و كوشتنێك دەكەین, داوای دەستبەجێ ڕاگرتنی كوشتنی سەگ دەكەین لەلایەن هۆبەكانی ڤێترنەری حكومەتی باشوری كوردستانەوە.

داواكارین:
1- لە سەرۆكایەتی پەرلەمانی كوردستان كاربكەن بۆ دەركردنی یاسایەك تایبەت بەپاراستنی مافی ئاژەڵان.

2- لە حكومەتی هەرێمی كوردستان, لە پارێزگاكانی (هەولێر, سلێمانی, دهۆك, هەڵەبجەی شەهید) پەناگە دروست بكا. بۆ كۆكردنەوەی ئاژەڵە بێ پەناگەكانی(سەگ و پشیلە و گوێدرێژ).

3- لە هۆبەكانی ڤێترنەری لەشار و شارۆچكەكان, لەڕێگەی نەشتەرگەرییەوە كاربكەن بۆ ڕێگری كردن لە زاوزێكردنی “سەگ”.

لەماوەی داهاتودا, ڕێكخراوەكەمان بە بەشداری ئاژەڵدۆستان و ڕێكخراوەكانی تایبەت بە مافی ئاژەڵان, هەوڵی جدی و كاری گەورەدەكات بۆ دروستكردنی فشار لەسەر پەرلەمان و حكومەتی باشوری كوردستان, بە ئاراستەی پاراستنی مافی ئاژەڵان.

تاوانەكان
چیرۆكی ئاژەڵەكان

ڕێكخراوی سروشتی كوردستان
سلێمانی/ چوار شەمە 11.7.2018

ژینگە

شەپۆلێكی گەرما عیراق و هەرێم دەگرێتەوە

خەڵك- بەشی هەواڵ
كەشناسی عیراق ئاشكرای دەكات، كە بەهۆی كاریگەری نزمە پاڵەپەستۆی وەرزی گەرمی ساڵانە لە سەرجەم پارێزگاكانی عیراق و هەرێم ئاسمان ساماڵ دەبێت و ڕایدەگەیەنێت، كە لە ڕۆژی سێ‌ شەممەوە شەپۆلێكی گەرمای دیكە وڵات دەگرێتەوە.

دەستەی كەشناسی و بوومەلەرزەزانی عیراق لە بەیاننامەیەكدا ئاماژەی بەوەكردووە، سبەینێ‌ شەممە ئاسمانی ناوچەكانی عیراق و هەرێم ساماڵ دەبێت و خێرایی با لەنێوان 10- 20 كیلۆمەتر لەكاتژمێرێكدا دەبێت، بەڵام لە ناوچەكانی باشور لەكاتەكانی ڕۆژدا خێرایی با چالاك دەبێت (دەبێتە ڕەشەبا) 50 كیلۆمەتر لە كاتژمێرێكدا و بەهۆیەوە خۆڵبارین دەبێت.

ئاشكراشی كردووە، كە پلەكانی گەرما بە جێگیری دەمێنێتەوە و گۆڕانكاری بەسەردا نایەت.

سەبارەت بە ڕۆژانی یەك شەممە و دوو شەممە ئاشكرای كردووە، ئاسمان ساماڵ دەبێت و پلەكانی گەرما بە نەگۆڕی دەمێننەوە و بەهۆی (ڕەشەبا) لە ناوچەكانی باشوور، كە خێراییەكەی دەگاتە 50 كیلۆمەتر لە كاتژمێرێكدا خۆڵبارین دەبێت و ئاستی بینین بۆ نزیكەی 6 كیلۆمەتر كەمدەبێتەوە.

كەشناسی ئاماژەی بەوەشكردووە، كە ڕۆژی سێ‌ شەممە ئاسمان ساماڵ دەبێت و پلەكانی گەرما ڕوو لە بەرزبوونەوە دەكەن و تا كۆتایی هەفتە بەردەوام دەبێت و خێرایی با بە جێگیری وەك ڕۆژانی ڕابردوو دەمێنێتەوە.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

ژینگە

درێژترین مانگ گیران ڕوودەدات

خەڵك- بەشی هەواڵ
درێژترین مانگ گیران لەم سەدەیە ڕوودەدات و هەسارەی مەریخ زۆر نزیك دەبێتەوە لە گۆی زەوی و بۆ چەند ڕۆژێك دەبێتە چوارەم درەوشاوەترین تەنی ئاسمان لە دوای خۆر، مانگ، ڤینۆس.

لوقمان حەوێز، ئەندامی كۆمەڵەی گەردونناسی تەكساس لە هەژماری خۆی لە فەیسبووك ڕایگەیاندووە، لە كۆتایی ئەم مانگە درێژترین مانگ گیران لەم سەدەیە ڕوودەدات.

دەشڵێت: “مانگ گیرانەكە، لە ئێوارەی ڕۆژی هەینی 27 ی تەمموزی ئەمساڵ 2018 دەست پێدەكات، لە كوردستان نیمچە مانگ گیران یەكسەر لە دوای كاتژمێر نۆی شەو دەستپێدەكات، دوایی دەبێتە مانگ گیرانی تەواو”.

ئاشكراشی كردووە، تێكڕای ماوەی مانگ گیرانەكە پتر لە چوار كاتژمێر دەخایەنێت، لەو چوار كاتژمێرە یەك كاتژمێر و 43 خولەك مانگ بەتەواوی دەگیرێت، ئەمەش بە درێژترین مانگ گیرانی ئەم سەدەیە دادەنرێت”.

دیاردەی مانگ گیران دیاردەیەكی سروشتیە و هیچ كاریگەریەكی خراپی لەسەر ژیان یان گۆی زەوی نیە، ئەمەش ڕوودەدات كاتێك گۆی زەوی دەكەوێتە سەر یەك هێڵ لە نێوان خۆر و مانگ، لەو كاتەدا زەوی بەری تیشكی خۆر دەگرێت و سێبەری زەوی دەكەوێتە سەر مانگ، بەمەش مانگ نیمچە تاریك هەڵدەگەڕێت، ڕەنگەكەی سوور باوێكی زۆر تاریك دەردەكەوێت، لەو كاتەدا مانگ گیرانی تەواو ڕوودەدات.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە

ژینگە

پلەی گەرما بەرزدەبێتەوە

 

خەڵك- بەشی هەواڵ
بەپێی پێشبینییەكانی بەڕێوەبەرایەتی گشتی كەشناسی و بومەلەرزەی هەرێم، كەش و هەوا و پلەكانی گەرمای شارەكانی هەرێمی كوردستان بۆ ئەمڕۆ هەینی بەم شێوەیەی خوارەوە دەبن.

بەگوێرەی ڕاگەیەندراوێك، كە بەڕێوەبەرایەتی گشتی كەشناسی و بوومەلەرزەزانی هەرێم بڵاویكردۆتەوە و وێنەیەكی بۆ (خەڵك) نێردراوە، ئاماژەی بەوەكردووە، كە بەهۆی كاریگەری نزمە پاڵەپەستۆی وەرزی گەرمی ساڵانە لە سەرجەم پارێزگاكانی كوردستان، ئاسمان ساماڵ دەبێت و خێرایی با زیاد دەكات بۆ 5- 10 كیلۆمەتر لە كاتژمێرێكدا.

ئاشكراشی كردووە، پلەی گەرما بەراورد بە دوێنێ‌ پێنج شەممە بەرزدەبنەوە بەجۆرێك لە هەولێر 43 پلە و سلێمانی و كەركوك 42 پلە و دهۆك 40 پلەی سەدی دەبێت.

ڕاشیگەیاندووە، كە مەودای بینین نزیكەی 8- 10 كیلۆمەتر دەبێت.

بەردەوام بە لە خوێندنەوە
ریکلام

کوردستان

دوایین